خوش باور

CCN & Anesthesy

+ نوشته شده در  پنجشنبه دوازدهم خرداد 1390ساعت 16:57  توسط داود  | 

تکنیک های لیسنینگ – The techniques of listening

تکنیک های لیسنینگ – The techniques of listening

افرادی هستن که با وجود بالا بودن سطح دانش و اطلاعات زبان انگلیسی ، وقتی تو یه موقعیت واقعی قرار میگیرن یا پای فیلمی میشینن ، خیلی کم متوجه مکالمات رد و بدل شده میشن و یا به اصطلاح کم میارن! (freeze up!). تصمیم گرفتم چند پست کامل و جامع و پایه ای در مورد اصول اولیه ی لیسنینگ رو براتون اماده کنم. این پست رو حتما مطالعه بفرمایین!

۱- gonna: منظور همون going to ـه (تلفظ کنین gɔnə). چون تو محاورات امریکایی وقتی
going to رو سریع تلفظ می کنن یه صدای مث gonna میده برای همین اینجوری می نویسن.

2- wanna: منظور از این یکی یعنی want to. البته Wanna (تلفظ کنین wʌnə) می تونه به Want a هم اشاره داشته باشه.

Wanna book = I want a book

Wanna read a book = I want to read a book

یه نکته ی دیگه اینکه ضمایر (I you she/he we they it) معمولا تو محاوره حذف می شن و درواقع نمیاریم.

3- gotta: (تلفظ کنین gʌdə) این هم اشاره داره به got to یا همون have got to یعنی “باید”. I gotta go یعنی باید برم.

4- ya: دو تا کاربرد داره: الف) you ب) yeah یا yes

باید بدونین که تو محاوره ی امریکایی از you کمتر استفاده میشه و بجاش از ya (تلفظ میشه yə)

5- yo: این هم اشاره داره به your . تو محاوره کمتر میشنوین که بگین your و به جاش بیشتر از yo استفاده می کنن.

6- gimme: اشاره داره به give me و lemme اشاره داره به let me. دقت داشته باشین که حرف M تو gimme و lemme رو باید کمی با فشار تلفظ کنین با به عبارتی همون تشدید خودمون! یعنی مثلا gimme رو نگین “گیمی” ، بلکه باید بگین “گیمّی” یا به عبارتی “گیم می (نه گی می)”.

7- dat: اشاره داره به that .

8- whas: همون what’s. مثلا Whas yo name? میشه what’s your name?

یا مثلا whasis name? میشه همون what’s his name?

9- thas: همون that’s ـه. مثلا thas right

10- چه فعل هایی که ing گرفتن و چه اون دسته واژه هایی که ing بخشی از خود واژه اس ، حرف g خونده نمیشه. freakin’ = freaking

11- slang: به اون دسته از واژه ها و اصطلاحات یا در حالت کلی به گفتاری اطلاق میشه که فقط بین قشر جوون بیشتر رایجه و در واقع جزو اصطلاحات صادراتی محسوب نمیشن. اهنگ های رپ امریکایی پره از این نوع اصطلاحات هستن.

12- خیلیا can’t و can رو اشتباه میگیرن. باید دقت داشته باشین که can تلفظ میشه kən در حالی که can’t تلفظ میشه kæn. تو فیلما اگه خوب شنیده باشین T اخر رو نمیگن و تنها راه تشخیص can از can’t نحوه ی تلفظ حرف A ـه.

این در مورد was و wasn’t هم وجود داره. گاهی انقدر سریع تلفظ می کنن که شما نمیدونین was گفت یا wasn’t. چون n’t از اخر wasn’t دقیق شنیده نمیشه برای همین تنها راه تشخیصش اینه که اگه گفته شد Wəs یعنی was ولی اگه گفته شد wʌs یعنی wasn’t.

13- don’t خونده میشه don پس I donno یا I dunno یعنی I don’t know (باز هم t اخر خونده نمیشه)

14- of معمولا طوری تلفظ میشه که انگار صدای ə میده. و از اونجایی که a در واقع نماینده ی صدای ə محسوب میشه برای همینه که تو نوشتار هم بجاش از a استفاده میشه.

Outta = out of یا motha = mother

مثال: I have a pain in the back a my neck

15- کلمه ی are تو محاوره هیچوقت “ار” تلفظ نمیشه بلکه تقریبا همیشه صدای ə میده برای همین a می نویسن.

مثال: what a ya doin’ = what are you doing

شاید شما هم بارها جاهای مختلفی دیدن و تو فیلما شنیدین که are رو تو جمله نمیارن. همونطور که گفتیم صدای are تو جمله خیلی خفیفه و معمولا یه صدایی شبیه ə داره و خیلی وقت ها هم اصن صدا نداره و برای همینه که گاهی تو جمله ها are رو نمی نویسن. مثلا عبارت مشهور how ya doin’? رو در نظر بگیرین. در واقع اصل این جمله اینه: how are you doing?

یاداور میشم که عبارت how ya doin’? رایج ترین عبارت تو محاوره ی امریکایی برای احوال پرسیه.

16- to: دقت کنید که نباید تلفظ کنین tu (تو) بلکه باید بگین tə . برای همین to رو می نویسن ta .(اگه تلفظ کنین “تو” ، اون وقت منظورتون too ـه نه to). مثلا I’m goin’ ta the movies یا مثلا: gotta = got to

17- hafta: گفتیم که ta همون to ـه. پس میشه haf to و منظور از haf همون have ـه. معمولا have to رو تلفظ می کنن hafta

18- حرف t تو اخر what یا هر کلمه ای که با t ختم شه ، اگر حرف بعد از بعده اون با d شروع شه، تلفظ نمیشه.

مثلا what do you do که میگیم wha do you do یا مثلا sit down که میگیم si down (پس نباید بگین “سیت دان” یا “سیدٌان” بلکه “سی دان” باید تلفظ کنین)

پس یادتون باشه what are و what do تلفظ خیلی شبیه به همی دارن تنها راه تشخیصش اینه که اگه گفته شد wʌtə یعنی what are… و اگه گفته شد wʌdə در این حالت یعنی what do…

19- what is he doing رو تلفظ می کنن: wha dis e doin’ (باید بدونین که اکثر مواقع حرف t صدای d میده). درواقع حرف t با is با هم خونده میشن. پس میشه tis و چون t رو معمولا d تلفظ می کنن پس میشه dis .

ضمنا he رو تلفظ می کنن ای (نه هی) و her رو تلفظ می کنن ار (er).

20- تو اکثریت قریب به اتفاق ایالات متحده ، اگه کلمه ی قبل از you یا your به حرف s یا d ختم شه (مث is یا would یا did که به s یا d ختم شدن) ، you رو ژو یا جو (به عبارتی یه صدایی بین ژ و ج) تلفظ می کنن. مثلا would you رو تلفظ می کنن wouldja (وودژو).

باز هم این نکته رو متذکر میشم که این نوع تلفظ فقط تو مکالمات سریع رخ میده. تو مکالمه های اروم که بیشتر جنبه ارام بخشی و روحیه دهی دارن تغییری تو تلفظ رخ نمیده.

21- dja یا dija: منظور از dja همون did you ـه. همونطور که گفتیم تو این مواقع you رو “ژو” تلفظ می کنیم. تو این مورد حرف d از اخر did حذف میشه.

Did you = did ya = dja

مثلا جمله: wha dja do last night?

22- حرف t تو اعداد twenty و seventy خونده نمیشه یعنی به ترتیب میشن: tweny و seveny

I’ma tweny two-yr-old boy (I’ma = I’m a)

* تو slang هم fifty رو می خونن fity

23- این مورد هم تو گفتگوهای اسلنگ خیلی مشهوره: I’ma اشاره داره به I’m gonna

مثال: I’ma go out with jessie یعنی I’m going to go out with jessie

پس I’ma : 1- I’m a (تو مثال ۲۲ گفته شد( ۲- I’m gonna

24- cha: همون you ـه .البته باید دقت داشته باشین که به تنهایی بکار نمیره و کاربردش به صورت چسبیده اس. مثلا getcha ، gotcha ، wetcha، betcha

* wetcha از Slang های مشهور سلطان رپ امریکا یعنی ice cube ـه. Wet یعنی کسی رو کشتن یا به مفهوم زیباتر و دقیقتر یعنی کسی رو غرق در خون کردن (تو خون خود طرف خیس کردن):

Now I gotta wetcha

I’m comin’ ta getcha

You better hope I don catch ya

* betcha یعنی bet you (شرط میبندم که ….)

Betcha he knows all about it

25- و در اخر میمونه: yup (تلفظ کنین یاپ) یعنی همون yea یا yes.
Yep (تلفظ کنین یِپ) هم به همین معنیه.

+ نوشته شده در  پنجشنبه بیست و ششم تیر 1393ساعت 16:16  توسط داود  | 

خصوصیات اطاق عمل استاندارد

 

اتاق عمل قسمتي از بيمارستان يا مركز درماني است كه براي انجام جراحي در نظر گرفته مي‌شود. اتاق عمل به عنوان يكي از مهم‌ترين مراكز توليد درآمد بيمارستان، قلب تپنده بيمارستان نام گرفته است به گونه اي كه ادامه كار اتاق عمل به طور منظم و  موثر مي‌تواند باعث حفظ بقاي اقتصادي بيمارستان شود. از سوي ديگر تاثير عمده گردش كار در اتاق عمل برروي كاركرد بيمارستان بعضا باعث اصرار به ادامه كار اتاق عمل عليرغم نامساعد بودن شرايط كار و نبودن استانداردهاي لازم توسط مسوولان بيمارستان مي‌شود.

 


طراحي و محل ساختمان اتاق عمل
يكي از اساسي ترين ملاك‌هايي كه در طراحي و ساخت هر اتاق عمل بايد رعايت شود، كنترل عـفـونـت اسـت. اتـاق‌هـاي عـمل بايد به گونه‌اي طراحي و بنا شوند كه از طرفي انتشار عفونت به داخـل حـوزه جـراحـي را مـانع شوند و از طرف ديگر، سرايت عفونت از اين اتاق‌ها به بخش‌هاي ديگر بيمارستان را جلوگيري كنند.
هنگام طراحي ساختمان اتاق عمل لازم است كـه بـراي قـسـمـت‌هـاي تـميز و آلوده اتاق عمل، محل‌هاي جداگانه و مشخصي در نظر گرفته شود تا نقل و انتقال وسايل لازم به اتاق عمل به راحتي و بدون آلوده ساختن قسمت‌هاي تميز اتاق عمل انجام شود.اتاق عمل در محلي بايد قرار گيرد كه دور از سر و صدا و هياهو باشد و آرامش كامل در مـحـيـط اطـراف حـكـمفرما باشد. نزديك خيابان نباشد تا از سر وصداي وسايل نقليه، آلودگي هوا، رفت و آمد عابرين و .... دور باشد.
معمولا در قسمت‌هايي از بيمارستان كه رفت و آمد زياد است يا جريان هواي سريع و كوران وجود دارد، اقدام به ساختن اتاق عمل نمي كنند، بلكه آن را در قسمتي كه تقريبا وضعيتي مستقل و مجزا دارد، بنا مي‌كنند.
اخيرا سعي مي‌شود كه اتاق عمل  در طبقات  زيرين ساختمان و مجهز به تهويه بنا شود تا بتوان بيماران را به طور سريع و بدون اشكال به آنجا منتقل كرد. همچنين سعي بر اين است كه اتاق عمل تا حد امكان به ساير قسمت‌هاي بيمارستان  نظير بخش‌هاي مركز استريل - اتاق بهبودي- بخش‌هاي جراحي - بخش‌هاي مراقبت‌هاي ويژه- آزمايشگاه - راديولوژي - نزديك باشد.معمولا اتاق بهبودي - اتاق گچ گيري - رختكن پزشكان و پرستاران و نيز يك اتاق عمل كوچك كه در آن بيماران سرپايي تحت عمل جراحي ساده قرار مي‌گيرند، در نزديكي اتاق عمل بنا مي‌شوند. هر كدام از اين اتاق‌ها از طريق درب دوم خود به داخل محدوده اتاق عمل راه مي‌يابند.

رفت و آمد در اتاق عمل
در طراحي صحيح اتاق عمل، رفت و آمد بايد يك طرفه و از داخل به خارج در نظر گرفته شود كه اين امر با ايجاد محدوديت در قسمت‌هاي مختلف امكان پذير است:

قسمت‌هاي مختلف ساختمان اتاق عمل
‌رختكن جراحان
‌رختكن پرستاران
‌اتاق سوپروايزر يا سرپرستار
‌اتاق بيماران سرپايي
‌اتاق پذيرش و انتظار
‌اتاق بهبودي
‌اتاق مخصوص استريل و پكينگ
‌اتاق شستشوي وسايل جراحي
‌اتاق‌هاي نظافت
‌انبار
‌اتاق نگهداري وسايل استريل
‌اتاق بيهوشي
‌اتاق اسكراب
‌اتاق گچ گيري
‌اتاق سيستوسكوپي
‌اتاق نگه داري وسايل بيهوشي
‌اتاق كنفرانس/كلاس درس
‌تعدادي اتاق عمل براي جراحي‌هاي عمومي

تعداد اتاق‌هاي عمل يك بيمارستان
جهت تعيين تعداد اتاق‌هاي عمل مورد نياز، مي‌توان به فرمول 5 درصد اشاره كرد. طبق اين فرمول تعداد اتاق‌هاي عمل بايستي برابر 5 درصد كل تعداد تخت‌هاي جراحي موجود در واحد بيمارستاني باشد.

اندازه‌هاي اتاق عمل
اتاق‌هاي عمل نبايد بي اندازه بزرگ باشد كه وقت زيادي را براي رفت و آمد بگيرند و نه آنقدر كوچك باشند كه باعث آلوده شدن وسايل شوند. يك اتاق عمل چند منظوره براي انجام جراحي‌هاي اورژانسي  و آندوسكوپي 3*6*‌6 متر است.  براي اعمال جراحي قلب يـا جـراحـي‌هـاي بـزرگ كه به تجهيزات بيشتري نياز دارند، تقريبا 60 متر مربع يا بيشتر( 5/6*‌11) متر مورد نياز است.

سقف و ديوارهاي اتاق عمل
ديوارها و سقف اتاق عمل بايد سفت - ضد حريق- ضد آب - بدون درز و بدون انعكاس صدا باشند و به راحتي تميز و شسته شوند. ارتفاع اتاق عمل از كف تا سقف نبايد كمتر از 3 متر باشد. ارتفاع بيشتر(4متر) جهت اتاق‌هاي عمل جراحي قلب باز ، اعصاب كه وسايل مخصوص به سقف وصل مي‌شوند، در نظر گرفته مي‌شود.
ديوارها بايد بدون درز و قابل شستشو باشند . بدون كناره و لبه و طاقچه يا گوشه باشد تا گرد و خاك جمع نشود و راحت تر تميز شود. اگر ديوارها از جنس موزائيك باشند، ممكن است ترك بخورند. ديوارهايي كه توسط مواد وينيلي سفت و محكم پوشانده مي‌شوند ، در عين حالي كه مقاوم هستند ، به آساني تميز مي‌شوند.
نكته قابل توجه در رنگ‌هاي به كار رفته در ديوارهاي اتاق عمل ، عدم براق بودن آن‌ها است. مزيت نيمه مات بودن ديوار اتاق عمل، جلوگيري از خستگي چشم جراح و ساير افراد تيم جراحي در نتيجه انعكاس نور بر روي ديوارها است. سيم كشي برق و لوله كشي‌ها با نهايت دقت و از داخل ديوار انجام گيرد و هيچ روزنه اي به بيرون نداشته باشد.

كف اتاق عمل
بايد غير قابل جذب و از جنس نسوز و ضد جرقه - بدون سر و صدا- ضربه گير- قابل شستشو و مقاوم در مقابل مواد شيميايي باشد و جنس آن طوري باشد كه در اثر ريختن مواد يا داروها رنگ آن را به خود نگيرد و همچنين فاقد مجراي خروج آب باشد. بيشترين كف پوش‌ها از جنس وينيل بدون درز هستند. اگر كف اتاق عمل خيلي سفت يا خيلي نرم باشد، موجب خستگي پرسنل اتاق عمل مي‌شود.

در‌هاي اتاق عمل
فرم درها و طرز قرار گرفتن آن‌ها بايد طوري باشد كه اتاق عمل مستقيما به بيرون باز نشود، بلكه به راهرو يا اتاق ديگري وصل شود. درب‌ها از جنس نسوز و چهارچوب در به اندازه كافي بزرگ باشد. همچنين درب‌هاي اتاق عمل بـايـد داراي شيشه و به قدري پهن باشد كه يك برانكارد و دو نفر حركت دهنده اش به راحتي از آن عبور كنند. در اتاق عمل بايد از دو طرف باز و بسته شود و موقع استفاده، ايجاد سر و صدا نكند.

نور و روشنايي اتاق عمل
بـراي روشنايي اتاق عمل در حالت عادي از چــراغ‌هــاي فـلــورسـنــت سـفـيــد سـقـفــي استفـاده مي‌كنند و در موقع عمل از چراغ‌هاي سياليتيك استفاده مي‌شود. مسئول بيهوشي بايد نور كافي (حـداقـل200پـا- شـمـع) داشـتـه باشد تا به راحتي بتواند رنگ بيمار را مورد بررسي قرار دهد.
بــراي بــه حـداقـل رسـانـيـدن خـسـتـگـي چـشـم پرسنل جراحي، بايد نسبت شدت نور اتاق‌هاي ديگر نسبت به اتاق عمل تقريبا 1 به 3 باشد. اتاق عمل بايد داراي برق اضطراري باشد تا به محض قطع شدن برق شهر خود به خود و در عرض 10 تا 20 ثانيه به طور خودكار روشن شود.

سيستم تهويه اتاق عمل
به دليل اهميت مسئله تهويه هوا در اتاق عمل به علت وجود ميكروارگانيسم ها، بايد سيستمي در اتاق عمل تعبيه شود كه هواي كثيف و آلوده اتاق عمـل را بـه بيـرون هـدايـت كرده و هواي تازه را جايگزين كند.  
اين سيستم، هواي تازه اي را كه از بيرون وارد اتاق عمل مي‌شود فيلتر مي‌كند. اين فيلترها پس از تصفيه هوا ميزان ذرات معلق در هوا را كه ابعادي بزرگ‌تر از 5/0 ميكرومتر دارند به 1 تا 5 عدد در هر فوت مكعب  CM(30/48) كاهش مي‌دهند. در اين سيستم هوا از قسمت بالاي دستگاه تصفيه وارد شده و پس از تصفيه از قسمت پايين آن خارج مي‌شود.  

طرح يا چيدمان تجهيزات پزشكي
ويژگي‌هاي يك طرح كارا
‌فضاي مورد نياز را به حداقل مي‌رساند.
از نيروي انساني آشنا  به نحوه كارا استفاده مي‌كند.
‌تعامل بين سر پرستاران و بيماران را تسهيل مي‌كند.
‌زمان ارائه خدمات را كاهش مي‌دهد.
‌حركات غير ضروري را حداقل مي‌كند.
‌بــراي كـنــار هــم قــرار گــرفتـن تجهيـزات و كاربران، تسهيلاتي را فراهم مي‌كند.
‌اهـداف مـربـوط بـه ايـمـني كاربر و بيمار را تحقق مي‌بخشد.
‌كيفيت ارائه خدمات را ارتقا مي‌دهد.

طرح فيزيكي اتاق عمل جراحي
دربـاره چـگـونـگـي طـراحي و بناي اتاق عمل نظرات وآراي فراوان وجود دارد. طرح و بناي اتاق عمل در همه بيمارستان‌ها يكسان نيست و بـي‌شك بين اتاق‌هاي عمل مختلف متناسب با نيازها و امكانات بيمارستان و نوع بيماران مورد پـذيـرش تـفـاوت‌هـايـي بـه چـشـم مـي‌خـورد ولي هدف اصلي در تمامي اين طرح‌ها افزايش هرچه بـيـشـتـر ايـمـني بيمار و كاركنان اتاق عمل است. اتاق‌هاي عمل بايد به گونه اي طراحي و بنا شود كه از سويي انتشار عفونت به داخل حوزه عمل جراحي را مانع شود و از سويي ديگر از سرايت عفونت اين اتاق‌ها به بخش‌هاي ديگر بيمارستان جلوگيري كند. 

طرح فضاي فيزيكي داخل اتاق عمل
‌به طور كلي فضاي داخلي اتاق عمل داراي چهار منطقه كاملا مشخص است:
‌-مـنـطـقـه‌اي كـه تـمـامي افراد اتاق عمل حق ورود به آن را دارند.
 ‌-مـنـطقه‌اي كه فقط گروه جراحي مي‌تواند وارد شود.
-منطقه اتاق‌هاي عمل جراحي
-مـنـطـقــه فـضــاهــاي فـيــزيـكــي بـعــد از عـمـل جراحي

طرح منطقه اي كه تمام افراد اتاق عمل حق ورود دارند-بخش ورودي يا Entrance
-پذيرش يا قسمت انتقال بيماران
-مكان كارگران
-رختكن خانم‌ها و آقايان
-انبار اتاق عمل
-محل قراردهي وسايل كثيف و آلوده
-چند اتاق كار

طرح منطقه‌اي كه فقط گروه جراحي مي‌تواند وارد آن شود
اتاق‌هاي عمل، اتاق بيهوشي، اتاق آماده سازي و شستشوي دست‌ها (اسكراب)، اتاق پوشيدن لباس مخصوص عمل جراحي، اتاق آماده سازي وسايل جراحي، انبار و محل نگهداري وسايل مورد نياز اتاق عمل.

طرح منطقه اتاق‌هاي عمل جراحي
 درب اتاق عمل بايد به اندازه كافي عريض باشد تا كار انتقال بيمار از روي برانكارد بخش به برانكارد اتاق عمل به اشكال برخورد نكند. هرچه درب‌هاي اتاق عمل كمتر باشد بهتر است. توصيه مي‌شود بازو بسته شدن درب‌هاي اتاق عمل به طور خودكار انجام گيرد. معمولا اتاق ريكاوري گچ گيري رختكن‌ها و نيز يك اتاق عمل كوچك كه در آن بيماران سرپايي تحت عمل جراحي ساده قرار مي‌گيرند در نزديكي اتاق عمل بنا مي‌شود. اتاق رختكن‌ها در انتهاي راهروي ورودي اول قرار مي‌گيرد. بايد تسهيلاتي نظير توالت دستشويي حمام در محل خارج از قسمت تميز اتاق عمل و متصل به اتاق‌هاي رختكن تعبيه شود. معمولا براي هر 8 تا 10 نفر يك توالت دستشويي و حمام در نظر گرفته شود. ديوار اتاق عمل بايستي به صورت نيمه مات و به رنگ سبز يا آبي روشن و قابل شستشو در نظر گرفته شود. دليل نيمه مات بودن اين است كه از خستگي چشم جراح و ساير تيم جراحي با كنترل انعكاس نور از روي ديوارها جلوگيري مي‌كند. محل اتصال ديوارهاي اتاق عمل بايد طوري ساخته شود كه خاك گير نبوده و شستن و ضد عفوني كردن آن‌ها آسان باشد از جمله اين ديوارها بايد عاري از لبه طاقچه و كنج باشد. ارتفاع اتاق عمل از كف تا سقف نبايد از 3 متر كمتر باشد پوشش سقف بايد از نوع اكوستيك بوده و داراي سطحي صاف و قابل شستشو باشد. كف اتاق عمل بايد ضد الكتريسيته بدون سرو صدا قابل شستشو و مقاوم در برابر مواد شيميايي باشد. كف اتاق عمل بايد فاقد سوراخ مجراي خروج آب باشد زيرا اين مجرا مي‌تواند موجب انتقال و انتشار ميكروب‌هاي بيماري زا شود. لاستيك‌هاي آنتي استاتيك لاستيك‌هاي ضدجرقه اي هستند كه به آن‌ها كربن سياه اضافه شده و معمولا با مارك زرد رنگ Antistatic مشخص  شده اند. لازم است براي مواجهه با قطع شدن برق اتاق عمل داراي سيستم اورژانس روشن يا ژنراتور مجزا از ساير قسمت‌هاي بيمارستان باشد. اتاق اسكراب معمولا بين دو اتاق عمل ساخته مي‌شود. سينك اسكراب بايد به حدي بزرگ باشد تا آب به بيرون نريزد. اتاق عمل بايد حتما مجهز به پريزهاي برق ضد جرقه و به تعداد كافي باشد. لوله كشي سانترال گازهاي طبي براي اتاق عمل بسيار ضروري است. زيرا از تجمع كپسول‌هاي محتوي گازهاي مذكور در اتاق عمل جلوگيري خواهد كرد. اتاق عمل بايد داراي وسايل آتش نشاني بوده و كاركنان اتاق عمل به طرز كار و محل آن‌ها آگاهي كامل داشته باشند.

طرح منطقه فيزيكي بعد از عمل جراحي
اتاق بعد از بيهوشي يا ريكاوري، محل كار يا دفتر كاركنان اتاق عمل، اتاق استراحت كاركنان، اتاق كار بر حسب نياز خاص، اتاق آموزش همراه با ابزارهاي مورد نياز، مكاني براي قرار دادن وسايل اتاق عمل

 


مروري بر تجهيزات اتاق عمل

تخت اتاق عمل  
 ‌تخت‌هاي اتاق عمل زماني كه به حالت صاف قرار دارند از سه قسمت سر، تنه، پا تشكيل شده اند. بر روي هر كدام از اين سه قسمت تشك‌هايي قرار گرفته اند كه بايد با دوام، اشتعال ناپذير، مقاوم و در برابر رشد ميكرو ارگانيسم ها، داراي قابليت پرتودهي با اشعه x، پوشيده شده با روكش غير آلرژيك و مقاوم در برابر وسايل سرد و گرم  باشند. تشك‌هاي ساخته شده از فوم 5/2 تا 5 سانتي متر ارتفاع دارند. 

چراغ‌هاي سياليتيك  
در اتاق‌هاي عمل طبق استانداردها از تعبيه پنجره خودداري مي‌شود به همين دليل جهـت روشنـايـي منـاسب در هنگام عمل از چراغ‌هاي سياليتيك استفاده مي‌شود كه موجب كاهش انحراف طول موج رنگ‌ها مي‌شود و مشخصات اين لامپ‌هاي جراحي عبارتند از: حداقل بودن گرمازايي و قابليت استريل سيستم روشنايي.

دستگاه ساكشن  
خون و مايعات بدن، بافت‌ها و محلول‌هاي شست و شو توسط دستگاه ساكشن با فشاري كمتر از فشار هوا خارج مي‌شود كه اين كار جهت ديدن بهتر محل عمل جراحي  است.

مانيتور علائم حياتي  
 ‌به منظور مشاهده پيوسته ECG و ذخيره آن و همچنين ثبت ضربان قلب از اين دستگاه استفاده مي‌شود.

سيستم بيهوشي
اين سيستم شامل ماشين بيهوشي و سيستم تنفس بيهوشي است كه غلظت مشخصي از گازهاي هوشبري استنشاقي و اكسيژن را به بيمار رسانده و دي اكسيد كربن بازدمي را خارج مي‌كند.

دستگاه الكترو كوتر  
دستگاه الكترو سر جري، دستگاه الكتروشوك، ست‌هاي جراحي، پالس اكسي متر و ... ابــزار جـراحـي الكتـريكـي جهـت ايجـاد بـرش و جلـوگيـري از خـونـريـزي در اتـاق عمـل كـاربرد وسيعي دارد به نحوي كه در خونريزي‌ها براي ايجـاد لختـه، بـريـدن و شكـافتن بافت‌ها و نابود كردن بافت به روش سوزاندن به كار مي‌رود. اين كــار تـوسـط اعمـال جـرقـه‌هـاي الكتـريكـي ميـان پروب و بافت كه موجب تمركز گرما وحرارت در محل مورد نظر ونابودي بافت مي‌شود، انجام مـــي‌گـيــرد. مــزايــاي اسـتـفــاده از چــاقــوي بــرش الكتريكي نسبت به يك چاقوي برش مكانيكي، يـكـي امـكـان انـعـقاد هم زمان با برش و ديگري جلوگيري از پراكنده شدن سلول‌هاي بيمار به بافت‌هاي اطراف است كه مزيت بزرگي به شمار مي‌آيد. اين وسيله در ابتدا فقط براي عمل انعقاد بــافــت جـهــت جـلــوگـيــري از خـونـريـزي مـورد استفـاده قـرار مـي‌گـرفـت، ولـي در حـال حـاضـر جهت برش بافت يا برش و انعقاد هم زمان مورد اسـتـفــاده قــرار مــي‌گـيــرد. در بـرش الـكـتـريـكـي، جرياني از بدن بيمار عبور نمي كند، بلكه نوك پروب از طريق عبور يك جريان الكتريكي از سيم با مقاومت بالا گرم مي‌شود سپس گرماي انتقال يافته از نوك پروب به بافت، باعث برش يا انعقاد آن مــي‌شـود كـه بـه شكـل پـروب مـورد استفـاده بــســتــگـــي دارد. الــكـتــروكــوتــر يــا بــرش دهـنــده الكتريكي از يك پروب يا تيغه الكتريكي جهت برش بافت و انعقاد آن براي كنترل خونريزي به طور همزمان استفاده مي‌كند. بيشترين كاربرد آن در كنترل و جلوگيري از خونريزي حين اعمال جـراحـي چـشـم، صـورت، جراحي پلاستيك و ترميمي است. جلوگيري از خونريزي حين عمل جراحي علاوه بر آن كه براي بيمار امري ضروري و حـيــاتــي اســت، بــه جــراح امـكــان مــي‌دهـد تـا ســاخـتــارهــاي بــافــت تحـت عمـل را بـه راحتـي مــشـــاهـــده كـنــد. الـكـتــروكــوتــرهــاي خــاص در جـراحي‌هاي پوست و زنان مورد استفاده قرار مـي‌گـيـرند. در اين واحدها، از گرما براي برش بافت استفاده مي‌شود. هنگامي كه گرما از طريق پـروب گـرمـايـي جـهـت بـرش يـا انـعقاد به بافت اعمال مي‌شود، چندين تغيير ممكن است اتفاق بيافتد كه شامل:
1-از هم پاشيدن سلول‌ها و آزاد شدن محتواي داخل آن ها
2-بخار شدن آب داخل بافت كه منجر به جمع شدن بافت مي‌شود. پروتئين سلول‌هاي خون و بافت تغيير شكل داده و به شكل لخته در مي‌آيد.
3- نـوك پروب مورد استفاده از طريق عبور جريان از سيم با مقاومت بالا گرم مي‌شود و اين گـرمـا مستقيمـا بـه بـافـت اعمـال مي‌شود. 4 نوع پروب الكتروكوتر با پوشش فلزي براي انعقاد و انـواع ديگـر بـراي بـرش و انعقـاد همـزمان مورد استفاده قرار مي‌گيرد. در حين برش الكتريكي، ميزان جريان عبوري از المنت، گرماي توليد شده در پروب را تغيير مي‌دهد. منبع تغذيه الكتريكي كه از ولتاژ معمولي تغذيه مي‌كند، ميزان جريان عبـوري از المنـت را تنظيـم مي‌كند كه از طريق كنترل‌هاي قرار گرفته بر روي دستگاه صورت مي‌گيرد. در برخي دستگاه ها، المنت حساس به دما مثل ترموكوپل، با پروب ادغام شده و درجه حــرارت را مــانـيـتــور مــي‌كنـد. همچنيـن بـرخـي پروب‌هاي برش الكتريكي داراي يك منبع نور با شـدت مـتـغـيـر بـراي روشـن كـردن نـاحـيـه مـورد جــراحــي اســت. اسـتـفـاده از گـاز ارگـون جهـت افزايش كارايي انعقادي اين واحدها، جلوگيري از خونريزي سريع و موثر بافت در ارگان‌هايي با عروق خوني فراوان را امكان پذير مي‌سازد كه به كـوتـرهـاي ارگـوني موسوم هستند. براي انعقاد خون و خشكاندن بافت از پالس‌هاي سينوسي مـيـرا شـونـده اسـتـفـاده مـي‌شود. امواج سينوسي  RFداراي فركانس طبيعي 200 تا 250 كيلوهرتز است و معمولا 120 پالس در ثانيه اعمال مي‌شود. ولتاژ مدار باز در حدود 200 تا300 ولت و توان بر روي بـار 500 اهـمـي در حـدود 80 تا 200 وات است. مقدار ولتاژ و توان بستگي به كاربردهاي ويژه دستگاه جراحي الكتريكي دارد. عمل برش بـا مـنـبـع  RFمـوج پيوسته انجام مي‌گيرد. اغلب دستگاه‌ها در حين كار به دليل اثر بارگذاري و كـشـيـده شدن جريان قادر به توليد منبع پيوسته نــبـــوده و نــيـــاز بـــه مـــدولاســيـــون دامــنـــه اســت. الكترودهاي به كار رفته در سايز‌ها و شكل‌هاي مـخـتـلــف مــوجــود اسـت. الـكـتـرود فـعـال شـبـيـه چـاقـوي جـراحـي اسـت، با يك دسته ايزوله كه توسط جراح گرفته مي‌شود. سوئيچ دستي كه بر روي دسته الكترود قرار دارد اعمال جريان به پروب را امكان پذير مي‌سازد. در حالي كه هدف پروب فعال، اعمال انرژي به بافت از طريق نوك پروب است كه به اعمال برش، انعقـاد يـا هـر دوي آن‌هـا منجـر مـي‌شود. الكترود خنثي (dispersive electrode) داراي عملكرد متفاوتي است. نقش اين الكترود در حقيقت تكميل مدار اعمال  RFبه بيمار است، بدون آن كه چگالي جريان بالايي براي آسيب رساندن به بافت را داشته باشد كه در ساده ترين حالت از يك صفحه بزرگ كه زير بدن بيمار قرار مي‌گيرد، تشكيل مي‌شود. در بيشتر اعمال جراحي از يك الكترود خنثي 27سانتيمتر مربع كه بر روي ران قرار مي‌گيرد استفاده مي‌شود. اساس كار دستگاه اينگونه است كه جريان الكتريكي از طريق كابل‌هاي مربوط و الكترود فعال به بدن بيمار اعمال مي‌شود سپس جريان الكتريكي از طريق الكترود برگشتي Dispersive Electrode يا Return Electrode كه در زير بيمار قرار دارد و كـابـل مـربـوطـه، به دستگاه بر مي‌گردد. اثر گرمايي دستگاه كه به تخريب بافت منجر مي‌شود، به وسيله مقاومت الكتريكي بافت به جريان با فركانس و چگالي بالا ايجاد مي‌شود و دانسيته عبور جريان باعث برش بافت مي‌شود. جهت جلوگيري از سوختن بـافـت، الكتـرود برگشتي بايستي داراي سطح تماس بزرگ با بدن بيمار بوده تا مسير خروجي با مقاومت كم و چگالي جريان پائيني را ايجاد‌كند.

لوازم جانبي دستگاه  الكترو كوتر  و روش تميز كردن آن
1-قلم تك قطبي
2-الكترودهاي قلم تك قطبي براي برش و انعقاد
3-صفحه بيمار با كابل اتصال به دستگاه
4-پدال پايي
5-پنست دو قطبي و كابل اتصال آن به دستگاه 

قلم تك قطبي  
دستگاه با انواع مختلفي از قلم‌هاي تك قطبي استاندارد، سازگار است و الكترودهاي متنـوعـي كـه بـه عنـوان الكتـرود فعـال در جـراحـي تـك قطبـي استفـاده مي‌شوند نصب مي‌شوند. نصب و تعويض اين الكترودها به آساني صورت مي‌پذيرد و جراح مي‌تواند با چرخاندن هر الكترود، جهت مناسب و مورد نظر خود را انتخاب نمايد. روي قلم دو دكمه فشاري وجود دارد كه جراح با فشار دكمه زرد رنگ، كه به سر قلم نزديك‌تر است، حالت cutting و با فشار دكمه آبي رنگ، حالت  coagulation را انتخاب مي‌نمايد. براي تميز كردن قلم تك قطبي، نبايد از وان‌هاي شستشوي اولتراسونيك استفاده شود. همچنين، براي تميـز كـردن آن نبـايـد از دستگـاه‌هـاي هـواي داغ اسـتـفاده شود. پس از هر بار استفاده از قلم تك قطبي، با استفاده از الكل يا مواد ضد عفوني كننده ،سطح قلم و كابل را كاملا تمييز كنيد. همچنين مـي‌تـوانـيـد كـابـل و قـلـم را در مـحـلـول‌هاي ضد عـفـوني با توجه به دستورالعمل استفاده از مواد ضد عفوني كننده، كاملا غوطه ور كنيد. البته اين كار ممكن است از عمر مفيد قلم، به خاطر اكسيد شدن اتصالات و فيش‌ها بكاهد. پس از اين كار، قلم و كابل را كاملا با آب استريليزه شده شستشو دهيد. سپس در صورت نياز، با استفاده از دستگاه اتـوكلاو، تا دماي حداكثر 134 درجه سانتيگراد، كابل و قلم تك قطبي را استريليزه كنيد. هيچگاه كابل را به دور قلم تك قطبي نپيچيد، زيرا اين‌كار باعث تغيير شكل كابل در دراز مدت مي‌شود.

الكترودهاي قلم تك قطبي  
انواع گوناگوني از الكترودهاي فعال با شكل‌ها و ابعاد متنوع وجود دارد، كه جراح مي‌تواند با انتخاب مناسب ترين نوع آن ها، عمل جراحي را انجام دهد. الكترودها  از جنس مرغوب با صافي سطح بالا تهيه شده است كه حتي الامكان از چسبيدن بافت به الكترود جلوگيري ‌كند. براي تميز كردن، ابتدا بايد بافت‌هاي باقيمانده روي الكترود با  برس‌هاي زبر كه از جنس مس يا فولاد است تميز شود . براي تميز كردن اين الكترودها نبايد از ابزار تيز مثل، چاقو يا قيچي استفاده شود زيرا خراب شدن سطح اين الكترودها باعث چسبيدن بـافت‌ها به الكترود در هنگام استفاده‌هاي بعدي مي‌شود. براي تميز كردن الكترودها مي‌توان از وان شستشوي اولتراسوند استفاده كرد و براي استريليزه كردن نيز، مي‌توان از هواي داغ تا 180 درجه سانتيگراد استفاده كرد.

 ‌صفحه بيمار  
انتخاب جنس و ابعاد صفحه بيمار، بستگي به توان خروجي مورد استفاده دارد. به منظور ايمني بيمار، لازم است با توجه به حداكثر توان خروجي مورد استفاده روي هر بيمار، حداقل سطح تماس لازم براي صفحه بيمار، رعايت شود. صفحه بيمار از جنس سيليكون هادي است. نرمي و انعطاف پذيري اين صفحه، باعث سهولت استفاده و امكان بـه كـارگيري آن در نواحي مختلف بدن بيمار است. همچنين امكان اتصال با  ECG يا اندوسكوپي به كانكتور اين صفحه فراهم است. صفحه بيمار، با يك كابل با طول 3 متر به دستگاه متصل مي‌شود. براي تميز كردن و ضد عفوني كردن صفحه بيمار، دقيقا مشابه قلم تك قطبي عمل مي‌شود.

پدال پايي
 ‌براي فعال كردن ژنراتورها Monopolar و Bipolar مي‌توان از پدال پايي دوتايي استفاده كرد. در حالت  Monopolar با فشار پدال زرد رنگ، وضعيت  Cutting انتخاب مي‌شود و با فشـار پـدال آبـي رنـگ، وضعيـت Coagulation انتخـاب مـي‌شود. ضمنا، اگر به صورت همزمان، دو پدال فشار داده شود، هيچ كدام از ژنراتورهاي تك قطبي فعال نمي شوند. در حالت  Bipolarهر كدام از پدال‌هاي زرد يا آبي به تنهايي يا با هم فشار داده شوند، خروجي دو قطبي فعال مي‌شود. ساختار اين پدال در مقابل ريزش آب و نفوذ مايعات محافظت شده است و نيز ضد اشتعال است. ضد اشتعال بودن پدال، بدين معنا است كه از اين پدال مي‌توان حتي در نواحي كه احتمال نشت مواد بيهوشي يا ضد عفوني كننده قابل اشتعال وجود دارد، استفـاده كـرد. ضمنـا، براي ضد عفوني كردن يا تميـز كـردن سطـح پـدال، از هـر ماده ضدعفوني كـنـنــده حـتـي اگـر قـابـل اشتعـال بـاشـد، مـي‌تـوان اسـتـفـاده كـرد. بـراي حـمـل ونـقـل پـدال از كـابل استفاده نشود و حتي الامكان از اعمال فشار به محل اتصال كابل به پدال اجتناب شود. ضمنا، از پيچيدن كابل به دور پدال به صورت محكم و با فــشــــار، خــــودداري شــــود. در صـــورتـــي كـــه از پدال‌هاي ديگري  كه ضد اشتعال نيستند، استفاده شود، بايد توجه داشت كه اولا  در تميز كردن و ضد عفوني كردن آن‌ها از مواد اشتعال زا استفاده نـشـــود و ثــانـيــا در مـنـطـقــه 25 ســانـتــي مـتــري از محل‌هايي كه احتمال نشت مواد بيهوشي قابل اشتعال وجود دارد، مورد استفاده واقع نشود. اين ناحيه مشهور به  Medical zone  ‌است.

پنست دو قطبي 
انــواع گــونــاگــونــي ازپـنـســت‌هـاي  Bipolarبـا شـكـل‌هـا و ابـعـاد مختلف، براي انعقاد بافت‌ها قابل استفاده است. به غير از انتهاي دو سر پنست، بقيه نواحي از مواد عايق پوشيده شده است كه هنگام تماس با بافت، به غير از نوك پنست، در نـواحـي ديـگـر انـعقاد رخ نمي دهد و همچنين، باعث سوزش دست جراح هنگامي كه خروجي دو قطبي فعال مي‌شود، نخواهد شد. در انتهاي پنست (محل اتصال با كابل) رابط خروجي دو قطبي قرار دارد. نحوه ضد عفوني و استريل كردن كـابـل و پـنـست دو قطبي، مشابه قلم تك قطبي اســت و تــا دمــاي 134 درجــه ســانـتـيـگـراد قـابـل اسـتــريـلـيــزه كــردن هـستنـد. بـراي تميـز كـردن و ضـدعـفـوني كردن و نگهداري پنست دو قطبي نكاتي كه در تميز كردن الكترودهاي تك قطبي ذكـر شـد بايد رعايت شود خصوصا براي تميز كردن نوك پنست از اشياي سخت و زبري كه باعث از بين رفتن پوشش عايقي پنست مي‌شود اصلا استفاده نشود. از اعمال فشار زياد به پنست يا باز كردن دو شاخه پنست از يكديگر اجتناب كنيد زيرا باعث خرابي پوشش‌هاي عايق روي پنست مي‌شود.

پيزوسرجري  
ايــن دسـتـگــاه پــديـده اي مـنـحـصـر بـه فـرد در تجهيـزات پـزشكـي به شمار مي‌رود كه قابليت اســتــفــــاده در كــــارهــــاي جــــراحــــي، ايـمـپـلـنـــت، اندودنتيك، نوروسرجري و پارودونتولوژي را دارد. توانايي برش انتخابي در اين دستگاه امكان آسيب به بافت نرم مجاور استخوان را به حداقل مي‌رساند. تنظيم قدرت پمپ با صفحه كليد قابل انجـام است و تماس تصادفي با بافت نرم فورا باعث برش نمي شود. از آنجايي كه نيروي مورد نيـاز تـوسـط اپـراتور براي اين دستگاه بسيار كم اســت كنتـرل جـراحـي بـراي جـراح بـه حـداكثـر مي‌رسد و به دليل عملكرد چكشي سرقلم ها، بـرش بـه صـورت تـمـيـز انـجـام مـي‌گـيـرد. ذرات مـحـلــول فـيــزيـولـوژي دمـاي بـرش را كـاهـش و وضوح ناحيه جراحي را افزايش مي‌دهد. علاوه بر آن امكان استريل كردن قسمت‌هاي مختلف دستگاه به دفعات وجود دارد. 

ايمني در اتاق عمل برق و اصول ايمني آن
 بـه طـور كـلـي خطرات برق در اتاق عمل از عوامل زير تشكيل شده است:  
از مشخصات فني تجهيزات پزشكي برقي در محل كار يا در اثر استفاده روي بيمار  
نگهداري تسهيلات و تجهيزات برقي اتاق عمل  
(از مـصــرف تـجـهـيــزات پــزشـكــي بـرقـي و آموزش مصرف كننده  
ايمني برقي براي بيمار و كاركنان در اتاق عمل به عوامل زير بستگي دارد :
مـطـــابـقـــت تـجـهـيـــزات پـــزشـكــي بــرقــي و تاسيسات برقي با استانداردهاي جاري  
 آموزش مصرف كنندگان در مورد كار و مصرف اين تجهيزات بر روي بيمار  
پــيــگــيــــري فـنـــي و نـگـهـــداري مـجـمـــوعــه تجهيزات و تاسيسات اتاق عمل 

گازهاي طبي
غلظت‌هاي كم گازهاي  بيهوشي خارج شده از مـاشـيـن بـيهوشي و سيستم‌هاي تنفسي براي سلامتي كارمندان اتاق عمل مضر است. آخرين دسـتـورالـعمل اداره ايمني و بهداشت حرفه اي مبني و محدوديت براي تماس طولاني مدت با مـقـاديـر كـم گـازهـاي بـيـهـوشـي (اكـسـيـد نيترو و هوشبري‌هاي هالوژن دار ) حاكي از اين است كه نشت گاز اكسيد نيترو 25 واحد در ميليون (ppm) و گاز تبخيري 2 واحد در ميليون ppm بالاترين حد قابل قبول است.براي كنترل نشت اين گازها رعايت موارد زير ضروري است:

كنترل دوره اي تجهيزات بيهوشي  
 تخليه گازهاي اضافي خروجي از ماشين بيهوشي به خارج از اتاق عمل  
 توجه به تكنيك بيهوشي  
 تهويه كافي اتاق عمل  

عفونت در اتاق عمل  
عفونتي در طول بستري بيمار در بيمارستان ايجاد مي‌شود عفونت بيمارستاني ناميده مي‌شود كه ممكن است پس از انجام عمل جراحي در محل برش جراحي ايجاد شود. ايجاد عفونت بعد از انجام جراحي و رعايت نكردن اصول استريل ممكن است منجر به مرگ بيماران شود. بنابراين به منظور پيشگيري از عفونت و عوارض بايد اقدامات لازم جهت ايجاد و حفظ يك محيط انجام شود.

نكات و اصول ايمني  
 شستن دست‌ها قبل از ورود به اتاق عمل و بعد از تماس هر بيمار  
 پوشاندن هر بريدگي يا خراش پوستي با پوشش مناسب جهت جلوگيري از انتشار ميكروارگانيسم‌ها  
 پوشيدن دستكش هنگام دست زدن به خون، ترشحات خون يا نمونه‌هاي بافتي.

سيستم تهويه اتاق عمل  
سيستم تهويه اتاق عمل به منظور كاهش ميكروارگانيسم‌هاي  موجود در هوا، هواي كثيف و آلوده اتاق عمل را به بيرون هدايت كرده و هواي تازه و تميز را جايگزين آن مي‌كند.  به اين منظور از فيلترهاي تصفيه هوا استفاده مي‌شود كه ميزان ذرات معلق در هوا را كه ابعادي بزرگتر از mm5  از زير 1 تا 5 عدد در هر فوت مكعب كاهش مي‌دهد. اين سيستم‌ها قادرند تا 99%  ذرات معلق در هوا را كه غالباً همراه با باكتري‌ها و ويروس‌ها هستند تصفيه كنند.

تخت اتاق عمل يا تخت جراحي
تخت اتاق عمل به دو نوع مكانيكي و الكتريكي تقسيم مي‌شود:
در تخت مكانيكي، ساز و كار كنترل تخت، مكانيكي است و به وسيله اهرم‌هاي دستي امكان تنظيم وضعيت بيمار فراهم مي‌شود.

 در نوع الكتريكي الكتروموتورها وظيفه تنظيم تخت را به عهده دارند. تعدادي از آن‌ها به وسيله ريموت كنترل امكان تغيير وضعيت بيمار را مي‌دهند.

ويژگي‌هاي تخت اتاق عمل
 در پهلوي تخت شيارهايي قرار دارند كه مـي‌توان اتصالات مربوطه از جمله جادستي و جاپايي را به آنجا متصل كرد.
 پـهـنـاي تـخـت‌هـاي عـمل زياد نيست و به اندازه پهناي يك انسان است.
 تـخت‌هاي عمل جراحي طوري طراحي شده اند كه راديواپتيك بوده و در طول عمل جراحي مي‌توان از بيمار عكسبرداري كرد.
 قسمت تنه تخت‌هاي عمل محكم ترين قسمت آن‌ها است و قسمت‌هاي سنگين بدن بيمار از جمله قفسه سينه، شكم و لگن بر روي آن قرار مي‌گيرد.

وضعيت‌هاي استاندارد جراحي
ترندلنبرگ (سر به طرف پايين)
‌وضعيت ترندلنبرگ نوعي وضعيت خوابيده به پشت است كه قسمت فوقاني تنه به سمت پايين و پاها به سمت بالا قرار مي‌گيرند.
‌از ايــن وضـعـيـت بـراي ديـدن قسمـت‌هـاي مختلـف لگـن در جـراحـي‌هـاي بـاز يـا لاپراسكوپيك استفاده مي‌شود و باعث بهبود گردش جريان خون در قشر مغز مي‌شود.
 سر خوردن بيمار خطر بالقوه اي در اين وضعيت محسوب مي‌شود. در صورت نياز مي‌توان از محافظ شانه استفاده كرد تا از سر خوردن بيمار به سمت سر تخت جلوگيري كرد.

ويژگي‌هاي تشك تخت جراحي
-‌با دوام
-‌اشتعال ناپذير
-‌مقاوم در برابر رشد ميكروارگانيسم ها، قارچ‌ها و باكتري ها
-‌داراي قابليت پرتودهي با اشعه X
-‌مقاوم در برابر وسايل گرم و سرد كننده
-‌پوشيده شده با روكش غير آلرژيك
-‌آنتي استاتيك  
-‌راحت  
-فشار وارده به بيمار را كاهش دهد.

ويژگي‌هاي روكش تخت جراحي
-از جنس محكمي ساخته شوند.
-انعطاف پذير باشند.
-به راحتي شستشو شوند.
-در مقابل محلول‌هاي شوينده مختلف مقاوم باشند.
-در برابر گرما مقاوم باشند.
-ايجاد اصطكاك نكنند.
-ضد آب باشند تا از نفوذ محلول هاي مختلف به داخل تشك جلوگيري كنند.

طبقه بندي وسايل جراحي وسايل بريدن و جداكردن
چاقوهاي جراحي از تيغه‌ها با اشكال و زواياي متفاوت جهت انجام جراحي‌هاي مـخـتـلـف تـشـكـيـل شده است كه اين تيغه‌ها بر روي دسته‌هاي مخصوص خود سوار مي‌شوند.

ابزارهاي برش استخوان و برداشتن توده ها
بـسـيـاري از ايـن وسـايـل داري تـيغه‌هاي مناسب جهت بريدن استخوان و غضروف هستند. اين ابزارها شامل: قلم، تيغه برش استخوان، مته و سوهان‌هاي درشت و ريز است.

رتراكتورها
در هنگام جراحي بافت‌هاي نرم، ماهيچه‌ها و ديگر قسمت‌هاي بدن بايد به يك طرف كشيـده شـونـد تـا مـوضـع جـراحي به طور كامل نمـايـان شـود. ايـن كـار توسط رتراكتورها انجام مي‌شود و شامل:
راتــراكـتــور دستـي، رتـراكتـور انعطـاف پـذيـر، هوك  و  رتراكتور خودكار است.

وسايل معاينه
جـراحـان مـي‌تـوانـنـد بـا اسـتفاده از يك سري وسايل، قسمت‌هاي مختلف بدن بيمار از جمله حفره‌هاي بدن و اعضاي توخالي را مورد معاينه قـرار دهـنـد.هـمـچـنـيـن بـا اسـتـفاده از اين وسايل مي‌توانند بسياري از جراحي‌هاي مهم را انجام دهند. اين وسايل عبارتند از:
 ‌اسـپـوكـلوم: تيغه‌هاي متحرك اسپوكلوم در مواقع لزوم باز شده و مي‌توانند مسيرهايي مثل واژن و ركتوم را باز نگه دارند. همچنين بعضي از اسـپـوكـلـوم‌هـا مـي‌تـوانند حفره هايي مثل حفره بيني را باز نگه دارند.

وسايل اندازه گيري
از خط كش ها، مقياس‌هاي عمقي و وسايل انـــدازه گــيـــري بـــالــيــنـــي جــهـــت انـــدازه گــيــري قسمت‌هاي مختلف بدن بيمار استفاده مي‌شود. بـعـضـي از ايـن وسـايـل بـراي تـعيين اندازه دقيق قـسمت‌هاي مختلف بدن جهت انجام پيوند و انتخاب پروتزهاي مختلف از جمله پروتزهاي مفصل به كار مي‌روند.

 

گردآورندگان: مهندس سرور بهبهاني، مهندس محمد كريمي مريداني

منبع: ماهنامه مهندسی پزشکی

 

 

+ نوشته شده در  یکشنبه پانزدهم تیر 1393ساعت 19:57  توسط داود  | 

خروسمو می خری یا به مامانم بگم

خروسمو می خری یا به مامانم بگم ﭘﺴﺮ ﺑﭽﻪ ﺍﯼ ﭘﯿﺶ ﭘﺪﺭﺵ ﺍﻭﻣﺪ ﻭ ﮔﻔﺖ ﻫﺰﺍﺭ ﺗﻮﻣﻦ ﺑﻢ ﺑﺪﻩ ﺗﻮﭖ ﺑﺨﺮﻡ ﮔﻔﺖ ﻧﺪﺍﺭﻡ ﻓﻘﻂ ﯾﻪ ﺧﺮﻭﺳﯽ ﺩﺍﺭﻡ ﺑﺮﻭ ﺑﻔﺮﻭﺷﺶ ﭘﺴﺮﻩ ﺧﺮﻭﺳﻮ ﺑﺮﺩ ﮐﻪ ﺑﻔﺮﻭﺷﻪ ﻭﻟﯽ ﮐﺴﯽ ﻧﺨﺮﯾﺪ . ﺭﻑ ﺩﻡ ﺩﺭ ﯾﻪ ﺧﻮﻧﻪ ﻭ ﺩﺭ ﺯﺩ ﯾﻪ ﺯﻥ ﻣﯿﺎﻧﺴﺎﻟﯽ ﺩﺭﻭ ﺑﺎﺯ ﮐﺮﺩ. ﭘﺴﺮﻩ : ﺧﺮﻭﺳﻮ ﻣﯿﺨﺮﯼ . ﺯﻥ ﮔﻒ ﻓﻌﻼ ﺑﯿﺎ ﺩﺍﺧﻞ . ﭘﺴﺮﻩ ﺭﻑ ﺩﺍﺧﻞ ﺗﺎ ﺧﻮﺍﺳﺘﻦ ﺩﺭ ﻣﻮﺭﺩ ﺧﺮﻭﺱ ﺻﺤﺒﺖ ﮐﻨﻦ ﯾﮑﯽ ﺩﺭ ﺯﺩ . ﺯﻧﻪ ﮔﻔﺖ ﺷﻮﻫﺮ ﻣﻨﻪ ﺑﺮﻭ ﺗﻮ ﺯﯾﺮ ﺯﻣﯿﻦ ﻗﺎﯾﻢ ﺷﻮ. ﺩﺭﻭ ﮐﻪ ﺑﺎﺯ ﮐﺮﺩ ﺩﯾﺪ ﺷﻮﻫﺮﺵ ﻧﯿﺲ ﺩﻭﺱ ﭘﺴﺮﺷﻪ ﻫﻨﻮﺯ ﮔﺮﻡ ﺻﺤﺒﺖ ﻧﺸﺪﻩ ﺑﻮﺩﻥ ﮐﻪ ﺩﺭﻭ ﺯﺩﻥ . ﺯﻧﻪ ﮔﻔﺖ ﺷﻮﻫﺮﻣﻪ ﺑﺮﻭ ﺗﻮ ﺯﯾﺮ ﺯﻣﯿﻦ،ﻗﺎﯾﻢ ﺷﻮ . ﺯﯾﺮ ﺯﻣﯿﻦ ﺗﺎﺭﯾﮏ ﺗﺎﺭﯾﮏ ﺑﻮﺩ. ﭘﺴﺮﻩ ﺑﻪ ﻣﺮﺩ ﮔﻔﺖ ﺧﺮﻭﺱ ﻣﻨﻮ،ﻣﯿﺨﺮﯼ ﮔﻔﺖ ﺻﺪﺍﺗﻮ ﺑﯿﺎﺭ ﭘﺎﯾﯿﻦ ﻣﺎ ﺭﻭ ﻣﯿﺸﻨﻮﻥ . ﭘﺴﺮﻩ : ﻫﺮ ﺟﻮﺭ ﺭﺍﺣﺘﯽ ﺍﻻﻥ ﺩﺍﺩ،ﻣﯿﺰﻧﻢ. ﻣﺮﺩ : ﺑﺎﺷﻪ،ﻗﺒﻮﻝ ﭼﻨﺪ؟ ﭘﺴﺮﻩ : ﭘﻨﺠﺎﻩ ﻫﺰﺍﺭ ﺗﻮﻣﻦ ﻣﺮﺩ : ﻧﻤﯿﺨﺮﻡ ﮔﺮﻭﻧﻪ ﭘﺴﺮﻩ : ﺑﺎﺷﻪ ﺍﻻﻥ ﺩﺍﺩ ﻣﯿﺰﻧﻢ ﻣﺮﺩ : ﺑﺎﺷﻪ،ﺑﮕﯿﺮ ﺍﯾﻨﻢ ﭘﻮﻝ ﺑﻌﺪ ﭼﻨﺪ ﻟﺤﻈﻪ ﭘﺴﺮﻩ : ﺧﺮﻭﺳﻮ ﻣﯿﻔﺮﻭﺷﯽ ﻣﺮﺩ : ﭼﻨﺪ ﻣﯿﺨﺮﯼ ﭘﺴﺮﻩ : ﭘﻨﺞ ﺗﻮﻣﻦ ﻣﺮﺩ : ﺗﺎﺯﻩ ﭘﻨﺠﺎﻩ ﻫﺰﺍﺭ ﺑﻢ ﻓﺮﻭﺧﺘﯽ ﭘﺴﺮﻩ :: ﻫﺮ ﺟﻮﺭ ﺭﺍﺣﺘﯽ ﺩﺍﺩ ﻣﯿﺰﻧﻢ ﻣﺮﺩ : ﺑﺎﺷﻪ ﭘﻮﻟﻮ ﺑﺪﻩ ﺑﻌﺪ ﭼﻨﺪ ﻟﺤﻈﻪ، ﭘﺴﺮﻩ : ﺧﺮﻭﺳﻮ ﻣﯽ ﺧﺮﯼ؟ ﻣﺮﺩ : ﭼﻘﺪ؟ ﭘﺴﺮﻩ : ﺻﺪ ﻫﺰﺍﺭ ﺗﻮﻣﻦ ﻣﺮﺩ : ﮔﺮﻭﻧﻪ. ﭘﺴﺮﻩ : ﺻﺪﺍﻣﻮ ..... ﻣﺮﺩ : ﺑﺎﺷﻪ ﺍﯾﻨﻢ ﭘﻮﻟﺶ ﺑﻌﺪ ﭼﻨﺪ ﻟﺤﻈﻪ،: ﭘﺴﺮﻩ : ﺧﺮﻭﺳﻮ،ﻣﯿﻔﺮﻭﺷﯽ؟ ﻣﺮﺩ : ﺑﮕﯿﺮ ﭘﻮﻝ ﻧﻤﯿﺨﻮﺍﻡ ﻓﻘﻂ ﺩﺍﺩ ﻧﺰﻥ ﺑﻌﺪ ﺍﻭﻥ ﺯﻧﻪ ﺍﻭﻣﺪ ﮔﻒ،ﺑﯿﺎﯾﯿﺪ ﺑﯿﺮﻭﻥ ﺷﻮﻫﺮﻡ ﺭﻓﺖ. ﭘﺴﺮﻩ ﺭﻓﺖ ﻫﻢ ﺗﻮﭖ ﺧﺮﯾﺪ ﻫﻢ ﺩﻭﭼﺮﺧﻪ. ﺧﺮﻭﺳﻢ ﺑﺎ ﺧﻮﺩﺵ ﺑﺮﺩ ﺍﻭﻣﺪ ﺧﻮﻧﻪ ﺩﯾﺪ ﭼﺸﺎﯼ ﺑﺎﺑﺎﺵ ﻗﺮﻣﺰﻩ ﮔﻔﺖ،ﺑﺎﺑﺎ ﺧﺮﻭﺳﻮ ﻣﯿﺨﺮﯼ. ﭘﺪﺭﺵ : ﭘﺪﺭ ﺳﻮﺧﺘﻪ ﺻﺪ ﻭ ﭘﻨﺠﺎﻩ ﻫﺰﺍﺭ ﮐﺎﻓﯿﺖ ﻧﺒﻮﺩ ﺗﺎﺯﻩ ﺍﺯﻡ ﺑﺮﺩﯼ؟ ﭘﺴﺮﻩ : ﻣﯿﺨﺮﯼ ﯾﺎ ﺑﻪ ﻣﺎﻣﺎﻧﻢ ﻣﯽ ﮔﻢ ********
+ نوشته شده در  دوشنبه بیست و ششم خرداد 1393ساعت 0:49  توسط داود  | 

بهار

بهار


لطف خدار آمده فصل بهاران شده


دامنه‌ی کوه و دشت همچو گلستان شده


بر سر هر شاخه ای گلبنی ازلطف او


چادر زیبای گل بر سر بستان شده


قاصدک خوش خبر داده خبر از بهار


مژده‌ی شور و شعف بر همه مستان شده


عطر شمیم بهار مست نموده غزال


بیشتر از مستی باده پرستان شده


شاپرک هفت رنگ مخمل بالش گشود


طوطی شیرین سخن بر شکرستان شده


طاووس طناز هم چتری زگل وا نمود


پوشش هر مرغزار فرش مهستان شده


20/2/1393 خوش باور

+ نوشته شده در  یکشنبه بیست و یکم اردیبهشت 1393ساعت 19:53  توسط داود  | 

مادر

مادر


مادر  ای معنای لطف کردگار


مادر ای شادابی فصل بهار


انتهای عشق را بعد از خودش 


در تو کامل کرده است پروردگار


14/2/1393 خوش باور

+ نوشته شده در  یکشنبه بیست و یکم اردیبهشت 1393ساعت 19:46  توسط داود  | 

مادر

مادر
مادر ای کاملترین لطف خدای
می شود معنا زتو مهر و وفای

مادر ای زیباترین حس وجود
لایقی بعد از خدا کردن سجود

مادر ای غمخوار سختیهای من
خاک پایت سرمه‌ی چشمان من

مادر ای سر لوحه‌ی دلدادگی
هدیه کردی از وجودت زندگی


مادر ای شایسته‌ی نور خدا
کل عالم می کنم بر تو فدا


مادر ای اعجاز حق در هر زمان
تا ابد لطفی بکن پیشم بمان


12/2/1393 خوش باور

+ نوشته شده در  یکشنبه بیست و یکم اردیبهشت 1393ساعت 19:45  توسط داود  | 

روز پدر مبارک

پدر
قهرمان زندگانی ای پدر
تکیه گاه هر جوانی ای پدر

مایه‌ی آسایش هر خانه ای
اسوه‌ی ایثار هستی ای پدر

خم نموده قامتت این زندگی
دست بر زانوی خویشی ای پدر

رنج ها بس برده ای در زندگی
تا زما رنجی زدایی ای پدر

کامیاب از زندگی هستم اگر
علتش بی شک تو هستی ای پدر

16/2/1393 خوش باور

+ نوشته شده در  شنبه بیستم اردیبهشت 1393ساعت 19:9  توسط داود  | 

یارانه

یارانه
ماهمگی طالبˏ یارانه ایم
فاقد اهل و عیال و خانه ایم

تو عالم رسانه، میگن بدین انصراف
ما نمیدیم انصراف، مشتاق یارانه ایم

تواین همه شغل خوب، راحت وپر درآمد
حرفه‌ی ما کارگری، کارگر کارخانه ایم
...
مضطرب و افسرده وسواس جبری داریم
از نظر روانی، یک کمی دیوانه ایم

یک کمکی در آمد، خرج فراوان داریم
نیمه‌ی ماه که میشه، مخلص یارانه ایم

نه ماشین و نه مبایل، نه ال سی دی نه یخچال
نه مبلمان و قالی، فاقد رایانه ایم

تو خونه که نداریم اینترنت پرسرعت
برای ثبت دوم، در پی سامانه ایم

حرفها شده الکی، مردم همه پولکی
حین خرید و فروش، به فکر بیعانه ایم

حقوق کارمندی، اصلاً کفاف نمیده
بعدˏاضافه کاری، دنبال کارانه ایم

تو دولت کنونی مانند دولت قبل
گرونی کرده بیداد، خواهان یارانه ایم

کفگیرمن ته دیگ، خوش باورم پول می خوام
فقط بگم یک کلام، محتاج یارانه ایم

31/1/1393 خوش باور
 
+ نوشته شده در  شنبه بیستم اردیبهشت 1393ساعت 18:46  توسط داود  | 

مزایای هدفمندی یارانه ها

میگن شده یارانه ها هدفمند
نایاب شده تو شهر ما، مستمند

زندگیه مردم شده چون عسل
مردم ما همه شدن هنرمند

معجزه‌ی رضایتو می بینیم
تو شهر ما گشته جوان سالمند

رابطه‌ی عروس و مادر شوهر...
حالا دیگه شیرین شده مثل قند

شدن عروسا همشون خوش قدم
پیشونی بخت اونا شد بلند

همسایه ها وقتی به هم می رسند
تو چهرشون دیده میشه یه لبخند

جنسا همه ارزون شده مثل قبل
شیب تورم دیگه نیستش بلند

جنسای چینی، دیگه نیست تو بازار
هرچی که هست، تولیدیه داخلند

شهرا همه تمیز شدن چون بهشت
سرسبز شده حتی کوه دماوند

بیابونا همه شدن باصفا
جنگل شده، کویر لوت و الوند

مشکل درمان دیگه ما نداریم
دوای کم، قیمتˏبالا بلند

خوش باورم حرفای بی ربط میگم
ببند تو اون، نیشتو کمتر بخند

خوش باور 1/2/1393
+ نوشته شده در  شنبه بیستم اردیبهشت 1393ساعت 18:45  توسط داود  | 

هولوكاست 10 ميليون ايراني به دست بريتانياي كبير

هولوكاست 10 ميليون ايراني به دست بريتانياي كبير 


 

 
آيا مي‌دانيد هولوكاست واقعي در ايران رخ داده است؟ از قحطي بزرگ در ايران چه مي‌دانيد؟ آيا مي‌دانيد مابين سالهاي 1917 تا 1919 بيش از 40 درصد جمعيت ايران جان خود را از دست دادند؟ براي آشنايي با چگونگي هولوكاست 10 ميليون ايراني با طراحي بريتانيا،همراه شويد.
طي سال‌هاي 1917 تا 1919 ايران با وجود اعلام بي طرفي در جنگ جهاني اول، بيشترين آسيب را از اين جنگ ويرانگر ديد و در حدود نيمي از جمعيت كشور قرباني مطامع كشورهاي بزرگ و استعمارگر آن دوران شدند. اسناد اين قتل عام قريب به 10 ميليون نفري همچنان در رديف اسناد طبقه بندي شده و سري انگلستان قرار دارد و اين كشور هنوز هم از انتشار آن‌ها ممانعت مي‌كند. گزارش زير با توجه به كتاب "قحطي بزرگ" نوشته دكتر محمد علي مجد نوشته شده است كه يكي از منابع انگشت شمار موجود درباره هولوكاست 10 ميليون نفري ايرانيان بوده و با استناد به اظهارات شاهدان و برخي اسناد تاريخي در دسترس نوشته شده است. عكس‌هاي مربوط به تلفات قحطي برگرفته از كتاب دكتر مجد و ديگر منابع تاريخي است.
با كشته شدن وليعهد اتريش در سال 1914 جرقه جنگ جهاني اول زده شد. كشورهاي روسيه، فرانسه و بريتانيا تحت عنوان "دول متفق" و كشورهاي اتريش و آلمان به عنوان "دول محور" آغاز شد و سپس عثماني، ايتاليا و ژاپن نيز با پيوستن به اين گروه، ميدان جنگ را به آسيا و خاورميانه نيز گسترش دادند.
در زمان آغاز جنگ جهاني اول، وضعيت داخلي ايران بسيار متزلزل بود. اوضاع آشفته و نابسامان اقتصادي و سياسي و مداخله بدون حد و مرز قدرتهاي خارجي، ايران را تا آستانه يك دولت ورشكسته پيش برد. هشت روز پس از تاجگذاري احمدشاه قاجار، جنگ جهاني اول آغاز شد و مستوفي الممالك نخست وزير ايران رسما موضع بي طرفانه ايران را به دول متخاصم اعلام نمود.

احمدشاه، شاه بي كفايت ايران در 18 سالگي تاجگذاري كرد

با وجود اعلام بي طرفي ايران، نيروهاي متخاصم انگليس و روس از نقاط مختلف وارد كشور شدند. جدا از دلايل ژئوپلتيك و منابع حياتي ايران كه براي ادامه جنگ ضروري بود، يكي از دلايل اين تعرض به ايران، شكل گيري احساسات همسو با آلمان از طريق يكي از مقامات دربار بود و بريتانيا از بيم وقوع كودتاي آلماني در ايران، نيروهاي خود را تا پشت دروازه‌هاي پايتخت پيش آورد.

ورود نيروهاي متفقين - روس و انگليس - به ايران

دولت عثماني نيز با بهانه تراشي در مورد حضور نيروهاي روس در آذربايجان، از مرزهاي شمال غرب نيروهاي خود را وارد كشور كرده و توقف نقض بي طرفي را به خروج روسيه از آذربايجان موكول كرد. قواي روس در شهرهاي آذربايجان، اردبيل، قزوين و انزلي، حضور داشتند و بخشهايي از جنوب كشور از جمله بوشهر و بندر لنگه نيز در اشغال نيروي انگليس بود.
همچنين واحدهايي از سربازان انگليسي به همراه نيروهاي هندي تحت امر خود از بحرين وارد آبادان شدند و اين شهر را اشغال كردند. عمده ‏ترين توجيه ورود اين نيروي نظامي، ضرورت محافظت از تأسيسات استخراج نفت در منطقه خوزستان بود.
با انقلاب اكتبر 1917 روسيه، نيروهاي روس از ايران خارج شدند و انگليس برنامه ريزي خود براي پر كردن جاي اين نيروها را با بزرگ نمايي خطر آلمان‌ها و عثماني آغاز كرد و بدين ترتيب انگليسي‌ها از سال 1917 ايران را تحت اشغال خود درآوردند.
به گزارش مشرق، حكومت مركزي صرف نظر از معضلات سياسي، با بحرانهاي متعددي در ابعاد اقتصادي نيز مواجه بود و به دلايل گوناگون از جمله: دخالت بيگانگان، درگيريهاي سياسي جناحهاي حاكم، بي لياقتي و فساد جمعي از دولتمردان، فقر و محروميت توده ‏هاي مردم كه به طرز اعجاب‏ انگيري رو به گسترش بود، اوضاع نابسامان موجود را پيچيده‌تر كرده بود.

اجساد گرسنگان در گوشه و كنار كوچه و بازار هيزم وار بر روي هم انباشته شده بود
در همين زمان قحطي در ايران بيداد مي‌كرد و همه روزه كودكان، زنان و سالمندان بسياري را به كام مرگ مي‌كشاند. نيروهاي اشغالگر انگليس تمامي منابع و توليدات كشاورزي را براي گذران نياز نظاميان در جنگ خود، خريداري كرده و احتكار مي‌كردند. عجيب‌تر اينكه ارتش بريتانيا مانع از واردات مواد غذايي از بين النهرين و هند و حتي از آمريكا به ايران شد.
سربازان انگليسي علاوه بر اين بدليل عدم رعايت بهداشت موجب شيوع بيماري‌هايي نظير آنفولانزا و وبا در ايران شدند كه بدليل قحطي و عدم توانايي مردم براي مقاومت در برابر بيماري‌ها، مبتلايان جان خود را از دست مي‌دادند.
جعفر شهري نويسنده و شاهد اين قحطي بزرگ مي‌نويسد: "در همين قحطي نيز بود كه نيمي از جمعيت پايتخت از گرسنگي تلف شده، اجساد گرسنگان در گوشه و كنار كوچه و بازار هيزم‏ وار بر روي هم انباشته شده، كفن و دفن آنها ميسر نمي‏گرديد و قيمت گندم از خرواري 4 تومان به 400 تومان و جو از من 2 تومان به 200 تومان رسيده، هنوز دارندگان و محتكران آنها حاضر به فروش نمي‏شدند."
ميرزا خليل خان ثقفي - پزشك دربار - در خاطرات خود از اوضاع حاكم بر تهران مي‌گويد كه نشان دهنده عمق فاجعه در پايتخت است:
"از يكي از گذرگاه‌هاي تهران عبور مي‏كردم. به بازارچه‌اي رسيدم كه در آنجا دكان دمپخت‌پزي بود. رو به روي آن دكان، دو نفر زن پشت به ديوار ايستاده بودند. يكي از آنها پيرزني بود صغيرالجثه و ديگري زني جوان و بلندقامت. پيرزن كه صورتش باز بود و كاسه گليني در دست داشت، گريه‏ كنان گفت: اي آقا، به من و اين دختر بدبختم رحم كنيد؛ يك چارك از اين دمپخت خريده و به ما بدهيد، مدتي است كه هيچ كدام غذا نخورده‌ايم و نزديك است از گرسنگي هلاك شويم.
گفتم: قيمت يك چارك دمپخت چقدر است تا هر قدر پولش شد، بدهم خودتان بخريد. گفتند: نه آقا، شما بخريد و به ما بدهيد چون ما زن هستيم، فروشنده ممكن است دمپخت را كم كشيده و ما متضرر شويم. يك چارك دمپخت خريده و در كاسه آنها ريختم. همان جا مشغول خوردن شدند و به طوري سريع اين كار را انجام دادند كه من هنوز فكر خود را درباره وضع آنها تمام نكرده بودم، ديدم كه دمپخت را تمام كردند. گفتم: اگر سير نشده‌ايد يك چارك ديگر برايتان بخرم، گفتند: آري بخريد و مرحمت كنيد، خداوند به شما اجر خير بدهد و سايه‏ تان را از سر اهل و عيالتان كم نكند.

قحطي بزرگ در ايران مردم را به مردار خواري وا داشته بود

از آنجا گذشتم و رسيدم به گذرِ تقي خان. در گذر تقي خان يك دكان شيربرنج فروشي بود. در روي بساط يك مجموعه بزرگ شيربرنج بود كه تقريباَ ثلثي از آن فروخته شد و يك كاسه شيره با بشقابهاي خالي و چند عدد قاشق نيز در روي بساط گذاشته بودند. من از وسط كوچه رو به بالا حركت مي‏كردم و نزديك بود به دكان برسم كه ناگهان در طرف مقابلم چشمم به دختري افتاد كه در كنار ديواري ايستاده و چشم به من دوخته بود.
دفعتاَ نگاهش از سوي من برگشت و به بساط شيربرنج فروشي افتاد. آن دختر، شش، هفت سال بيشتر نداشت. لباسها و چادرش پاره پاره بود و چشمان و ابروانش سياه و با وصف آن اندام لاغر و چهره زرد كه تقريباَ به رنگ كاه درآمده بود بسيار خوشگل و زيبا بود. همين كه نگاهش به شيربرنج افتاد لرزشي بسيار شديد در تمام اندامش پديدار گشت و دستهاي خود را به حال التماس به جانب من و دكان شيربرنج فروشي كه هر دو در يك امتداد قرار گرفته بوديم دراز كرد و خواست اشاره ‏كنان چيزي بگويد اما قوت و طاقتش تمام شد و در حالي كه صداي نامفهومي شبيه به ناله از سينه ‏اش بيرون آمده، به روي زمين افتاد و ضعف كرد.
من فوراَ به صاحب دكان دستور دادم كه يك بشقاب شيربرنج كه رويش شيره هم ريخته بود آورده و چند قاشقي به آن دختر خورانديم. پس از اينكه اندكي حالش به جا آمد و توانست حرف بزند. گفت: ديگر نمي‏خورم، باقي اين شيربرنج را بدهيد ببرم براي مادرم تا او بخورد و مثل پدرم از گرسنگي نميرد.»

نيروهاي انگليس تمام محصولات كشاورزي را با قيمت بالا از كشاورزان مي‌خريدند و براي سربازان خود احتكار مي‌كردند
محمد قلي مجد در كتاب "قحطي بزرگ" خود مي‌نويسد: بر اثر چنين فاجعه عظيمي بود كه جامعه ايراني به شدت فروپاشيد و استعمار بريتانيا توانست به سادگي حكومت دست نشانده خود را در قالب كودتاي 1299 بر ايران تحميل كند. مجد چنين نتيجه ميگيرد: «هيچ ترديدي نيست كه انگليسيها از قحطي و نسل كشي به عنوان وسيله‌اي براي سلطه بر ايران استفاده ميكردند.

احمدشاه بزرگترين محتكر غلات در زمان قحطي بود

بدتر از هر مصيبت ديگر، مشاركت شاه و جمعي از حواريون او در احتكار مايحتاج عمومي است كه نشان از بي مايگي و بي اعتنايي به تنگدستي مردم به روزگار اشغال كشورش از سوي اجانب دارد. در اين برهه ميرزا حسن خان مستوفي‏ الممالك با جديت و تلاش فراوان، به رغم درگير شدن با عوامل آشكار و نهان انگليس و روس، با وضع برناميه‌اي درصدد نجات هموطنان خود از اين وضع آشفته، مقابله با محتكران و اتخاذ تدابيري براي خريد عادلانه ارزاق عمومي به ويژه گندم، برنج، جو و توزيع آن ميان هموطنان بود.

احمدشاه با وجود قحطي فراگير حاضر به توزيع گندم‌هاي انبار شده در ميان مردم نبود
يكي از محتكران عمده غلات، احمدشاه جوان بود كه تن به پيشنهاد خريد منصفانه رئيس‏ الوزراي خود نيز نمي‏داد و مقادير زيادي گندم و جو در انبارها ذخيره كرده بود. شاه قاجار در برابر پيشنهادهاي خريد صدراعظم خود اظهار مي‏داشت «جز به قيمت روز به صورت ديگر حاضر براي فروش نيستم».

در زمان قحطي نانوايان و خانه داران از جو و ساير غلات به جاي گندم استفاده مي‌كردند شاه قاجار گندم مورد نياز مردم براي پخت نان را جز به قيمت روز نمي‌فروخت
در زمان قحطي، شكل همه عوض شده و مردم ديگر به انسان شباهتي نداشتند. همه با چشماني گود افتاده چهار دست و پا مي‌خزيدند و علف و ريشه درختان را مي‌خوردند. هر چه از جاندار و بي جان در دسترس بود به غذاي مردم تبديل شده بود. سگ، گربه، كلاغ، موش، خر و...
داناهو افسر شناخته شده اطلاعات نظامي انگلستان و نماينده سياسي آن دولت در غرب ايران در سالهاي 1918 و 1919 درباره قحطي درغرب ايران اينگونه مي‌نويسد:
"اجساد چروكيده زنان و مردان، پشته شده و در معابر عمومي افتاده‌اند. در ميان انگشتان چروكيده آنان همچنان مشتي علف كه از كنار جاده كنده‌اند و يا ريشه‌هايي كه از مزارع در آورده‌اند به چشم مي‌خورد؛ با اين علفها مي‌خواستند رنج ناشي از قحطي و مرگ را تاب بياورند. در جايي ديگر، پابرهنه‌اي با چشمان گود افتاده كه ديگر شباهت چنداني به انسان نداشت، چهار دست و پا روي جاده جلوي خودرويي كه نزديك مي‌شد مي‌خزيد و در حالي كه ناي حرف زدن نداشت با اشاراتي براي لقمه ناني التماس مي‌كرد."

قحطي 1917؛ بزرگترين فاجعه تاريخ ايران

قحطي بزرگ ايران در سالهاي 1917 تا 1919 از حمله مغول در قرن سيزدهم ميلادي نيز بسيار عظيم‌تر بوده است.
از گزارش‌هاي مطبوعات آن زمان كاملا روشن است كه در تابستان 1917 ايران در آستانه قحطي قرار داشت و برداشت محصولات تنها وقفه‌اي كوتاه در آن ايجاد كرده بود. روزنامه ايران در 18 اوت 1917 چنين گزارش مي‌دهد: «بر اثر تلاش‌هاي دولت، هم‌اكنون مقدار قابل توجهي غله در حال ورود به شهر است و ديروز قيمت جو در هر خروار از 35 تومان به 30 تومان كاهش يافت». اما اين تسكيني گذرا بود. ايران در 21 سپتامبر 1917 مي‌نويسد: «نبود غله دارد در سراسر ايران قحطي به وجود مي‌آورد. تاثير كمبود غله بويژه در كاشان مشهود است و هيچ ترفندي نمي‌تواند اوضاع را بهتر كند، زيرا حمل غله از قم يا سلطان‌آباد به كاشان ممنوع است و مازاد غله اين مناطق به شهرهاي شمالي ارسال مي‌شود».

بدليل ممنوعيت ورود غله از قم و سلطان آباد به كاشان بسياري از مردم اين شهر گرسنگي كشته شدند
«جان لارنس كالدول» در گزارشي با عنوان «فقر و رنج در ايران» به تاريخ 4 اكتبر 1917 به تشريح قحطي فزاينده پرداخته و مي‌نويسد: «كمبود مواد غذايي، بويژه گندم و انواع نان، سراسر ايران بويژه مناطق شمالي و حاشيه‌اي و نيز تهران را چنان در برگرفته كه پيش‌ از آغاز زمستان، فقر و رنج وسيعي پديد آمده است. ترديدي نيست كه زمستان امسال مرگ و گرسنگي چند برابر خواهد شد... حتي در اين موقع از سال، قيمت ارزاق به بالاترين حد خود طي چندين سال گذشته رسيده و كمبود غله و ميوه‌جات حقيقتا هشداردهنده است».

گرسنگي فراگير در تمام نقاط ايران

مجد در كتاب خود با اشاره به تلگراف‌ها و مكتابات موجود و همچنين روزنامه‌هاي آن روز از فراگير شدن قحطي در تمام نقاط كشور اينگونه مي‌نويسد:
از ژانويه 1918، كارد به استخوان رسيد. در گزارش روزنامه رعد در يازدهم ژانويه 1918 چنين آمده است: «به گزارش نظميه، هفته گذشته 51 نفر بر اثر گرسنگي و سرما در خيابان‌هاي تهران جان باخته‌اند». در همين مقاله به اقدامات امدادي انجام گرفته براي مقابله با قحطي در تهران اشاره شده است: «تا پايان دسامبر، كميته مركزي صدقات اقدامات زير را براي فقراي شهر به انجام رسانده است: اختصاص باغ اعتماد حضور با اتاق‌هاي زياد و با اسباب و اثاثيه مورد نياز و گرمايش براي اقامت مستمندان، اختصاص باغ مجزايي براي زنان مستمند و كودكان، پناه دادن به يك‌هزار نفر ايجاد يك حمام براي آنها، تأمين البسه مورد نياز، تأمين جيره روزانه براي چاي، آش و برنج، معالجه بيماران، نگهداري از زنان باردار و تأمين شير نوزادان يتيم، تأسيس يك مريضخانه 30 تختخوابي، ايجاد كارخانه‌اي براي قاليبافي زنان و كودكان كه تاكنون 8 دستگاه دار قاليبافي در حال كار در آن مستقر شده است و تعيين معلمي براي تعليم علوم ديني به كودكان».
رعد در بيستم ژانويه درباره بيماري و گرسنگي مي‌نويسد: «در چند روز گذشته تعدادي بر اثر وبا در بارفروش و ديگر نقاط نزديك درياي خزر درگذشته‌اند».

اجساد قربانيان بيماري و گرسنگي در گوشه كنار شهرها و جاده‌ها ديده مي‌شد

رعد در 28 ژانويه درباره اوضاع قم مي‌نويسد: «اوضاع شهر قم از نظر مواد غذايي اسفبار است. طي هفته گذشته، بيش از 50 نفر بر اثر گرسنگي و سرما جان باخته‌اند و تعدادي از آنها هنوز دفن نشده‌اند. برخي از مردم براي غذايشان تنها خون گوسفند در دسترس دارند».
اين روزنامه در شماره 29 ژانويه درباره پيشنهاد گشايش نانوايي‌هاي دولتي در تهران مي‌نويسد: «دولت بنا دارد 20 دكان نانوايي براي فروش نان ارزان به فقرا باز كند و نانوايان ديگر هم مي‌توانند به هر قيمت كه بخواهند نان بفروشند». رعد در 5 فوريه 1918 درباره آمار مرگ و مير در خيابان‌هاي تهران مي‌نويسد: «حاكم تهران به وزارت داخله گزارش داده است، طي 20 روز گذشته تعداد مردگان بويژه به‌خاطر قحطي در تهران به 520 نفر رسيده است، يعني به‌طور متوسط در هر روز 36 نفر».
كالدول در تلگرافي به تاريخ 22 ژانويه 1918، چنين گزارش مي‌كند: «در شهر‌هاي گوناگون به امداد فوري نياز است. روزانه چندين مرگ گزارش مي‌شود. در ولاياتي كه دولت ايران قيمت‌هاي خاصي را تعيين كرده حجم محدودي از گندم، برنج و ديگر مواد غذايي را مي‌توان خريد.

زنان روزها در صف نانوايي منتظر دريافت نان بودند و نهايتا بسياري از آنها دست خالي و گرسنه باز ميگشتند

سخت‌ترين مشكل، تأمين امكانات دارويي و پزشكي است. واردات مواد غذايي اگر غيرممكن نباشد بسيار سخت است. قيمت‌ها گزافند، گندم هر بوشل 15 تا 20 دلار... مردم و مقامات مسؤول با هم همكاري مي‌كنند اما موضوع از توان آنها به تنهايي خارج است. سازمان‌هاي محلي ماهانه 20 هزار دلار در تهران هزينه مي‌كنند اما اين مقدار تنها نياز 10 درصد نيازمندان شهر را پاسخ مي‌دهد. در ديگر ولايات نيز شرايط به همين منوال است».
كالدول در اول فوريه 1918 اينگونه تلگراف مي‌زند: «مشكل قحطي كاهش نيافته است». كالدول در گزارش مطبوعاتي ديگري برخي اخبار قحطي را در اختيار مطبوعات قرار مي‌دهد. در 14 فوريه 1918، دكتر ساموئل جردن، رئيس كالج آمريكا در تلگرافي چنين مي‌نويسد: «تنها در تهران 40‌هزار بينوا وجود دارد. مردم، مردار حيوانات را مي‌خورند. زنان نوزادان خود را سر راه مي‌گذارند».

گزاش‌هاي وايت و ساوترد

در ماه آوريل 1918، فرانسيس وايت دبير سفارت آمريكا از بغداد به تهران سفر مي‌كند. كالدول مي‌نويسد: " مفتخرا به ضميمه، يادداشت دبير سفارت را كه حاوي اطلاعاتي است كه نامبرده طي سفر خود از بغداد به تهران گردآوري كرده و ممكن است مورد علاقه آن وزارتخانه قرار گيرد، ارسال مي‌كنم." وايت وضع گرسنگي را چنين تشريح مي‌كند:
در سرتاسر جاده‌ها كودكان لخت ديده مي‌شوند كه فقط پوست و استخوان اند. قطر ساقهايشان بيش از سه اينچ نيست و صورتشان مانند پيرمردان و پيرزنان هشتاد ساله تكيده و چروكيده است. همه جا كمبود ديده مي‌شود و مردم ناگزيرند علف و يونجه بخورند و حتي دانه‌ها را از سرگين سطح جاده جمع مي‌كنند تا نان درست كنند. در همدان چندين مورد ديده شد كه گوشت انسان مي‌خورند و ديدن صحنه درگيري كودكان و سگها بر سر جسد و يا بدست آوردن زباله‌هايي كه به خيابان‌ها ريخته مي‌شود عجيب نيست.

قحطي و وبا، بهار 1918

در بهار 1918، قحطي شدت گرفت. در اول مارس 1918، كالدول تلگراف زير را مخابره كرد: "كابينه به علت اوضاع سياسي و قحطي استعفا مي‌دهد." در شانزدهم مارس 1918، شولر دبير كميته امداد آمريكا در ايران به چارلز ويكري در نيويورك چنين تلگراف مي‌زند كه: "وضع نگران كننده اضطراري ادامه دارد. صدها نفر مرده‌اند. غذاي نزديك به بيست هزار نفر در تهران تامين شده اما كارهاي امدادي به مشهد، همدان، قزوين، كرمانشاه و سلطان آباد نيز تسري يافته است." در 17 آوريل كالدول تلگراف مي‌زند كه: "گرسنگي شدت گرفته و ناآرامي در شمال غرب ايران افزايش يافته است."

اين اوضاع اسفبار بهار 1918 در مروسله‌اي از سوي كالدول توصيف شده است. به رغم فعاليت‌هاي وسيع كميته امداد نجات و تغذيه بيش از هزاران گرسنه، كالدول مي‌گويد:
هزاران نفر كه كمك به آن‌ها ميسر نشد به علت گرسنگي و بيماري به ويژه در تهران، مشهد و همدان جان خود را از دست دادند. اطلاعات موثق حاكي از آن است كه فلاكت و گرسنگي چنان مهيب است كه صدها نفر از مردم از علف و حيوانات مرده تغذيه كرده‌اند و حتي گاه از گوشت انسان‌ها نيز خورده‌اند... فلاكت گسترده حتي بر شهرهاي كوچك و هزاران روستاي ايران حاكم بوده است.
اما دسترسي به اين اماكن به سبب فقدان تسهيلات حمل مواد غذايي به اين نواحي دور افتاده كوهستاني و متروك تقريبا غيرممكن است. به نظر مي‌رسد ايرانيان اصيل به ديدن مرگ درفجيع‌ترين شكل آن، يعني مرگ در اثر گرسنگي، عادت كرده‌اند. و حتي خارجيان اينجا تا حدودي به سبب مشاهده فلاكت فراگير در مقابل آن مقاوم شده‌اند.
يك شاهد عيني ايراني در خاطراتش شمار افرادي كه در سال نخست قحطي در تهران به علت گرسنگي جان خود را از دست دادند دست كم سي هزار نفر مي‌داند و مي‌گويد اجساد در كوچه‌ها و خيابانهاي پايتخت پراكنده بودند. به علاوه، در مرده شويخانه نيز اجساد روي هم انباشته شده و در گورهاي دسته جمعي دفن مي‌شدند. هر جا كه قحطي از بين مي‌رفت، وبا و تيفوئيد شروع مي‌شد.

چند تن از افسران بريتانيايي حاضر در ايران در زمان قحطي بزرگ

سرگرد داناهو در خاطرات خود مي‌گويد:
بريتانيايي‌ها در تأمين آذوقه مردم همدان هم بسيار ضعيف عمل كردند. به گفته داناهو: در اين زمان شمار مرگ و مير به علت گرسنگي افزايش يافته بود و نان كه تنها غذاي فقرا و وعده اصلي غذاي آنان به شمار مي‌آمد به شدت گران شده و به 14 قران در هر من رسيده بود. همدان به شهر وحشت تبديل شده بود.
نبود دولت مقتدر تشديد كننده احتكار و گراني
طي تابستان و پاييز 1918، به رغم محصول خوب، قحطي با همان شدت ادامه يافت. كالدول در تاريخ 22 ژوئن 1918، در مورد بهاي اقلام ضروري در فصل برداشت محصول چنين گزارش مي‌دهد: " گندم براي هر بوشل 12 – 15 دلار، جو هر بوشل 7 -9 دلار و برنج هر پوند 55 سنت... بود. از ديدگاه كالدول اين قيمتها حاكي از كمبود آذوقه و قحطي در فصل برداشت محصول ايران است.
كالدول سپس در صدد يافتن علل افزايش قيمت‌ها برمي‌آيد:
شرح موقعيت دوگانه طبقه فقير ايران كه در ميان انبوه محصول دچار گرسنگي بودند به اين توضيح نياز دارد. صرف نظر از ذخايري كه قشون خارجي در ايران خريداري كردند، محصول 1917 احتمالا براي تامين آذوقه جمعيت كشور كافي بود، اما به علت نبود دولت مقتدر و در حقيقت به دليل نبود هيچ دولتي، محصولات محدود گندم و جو را كه اقلام اصلي غذاي فقراست، انبار و احتكار كردند تا قيمت‌ها بشدت افزايش يافت.

بهبود اوضاع تهران در بهار 1919

رالف ايچ بادر كنسول آمريكا در گزارش هفتم اكتبر 1918 خود با اشاره به انتصاب لامبرت موليتور بلژيكي به سمت ناظر مواد غذايي در تهران و حومه مي‌گويد:
به وي اختيار تام داده‌اند تا به وضعيت غذايي رسيدگي كند. تلاش مي‌شود انبارهاي غله دولتي را پر كنند و همين منظور دستور داده‌اند نيمي از كل گندم وارد شده به تهران را به قيمت فعلي بازار به ناظر مواد غذايي تحويل دهند. تمام ولايات با سرعت تمام گندم خريداري مي‌شود و كشاورزاني كه محصول خود را به دولت نميفروشند، هر ماه 10 درصد گندم خود را غرامت مي‌دهند.

كاهش جمعيت ايران 1914 – 1919

مقايسه جمعيت ايران بين سال‌هاي 1914 و 1919 حاكي از آن است كه حدود ده ميليون نفر طي اين سال‌ها به علت قحطي و بيماري جان خود را از دست دادند. بر خلاف ادعاي برخي نويسندگان قبل از جنگ جهاني اول، كه جمعيت ايران را فقط ده ميليون نفر اعلام كرده‌اند، ادعايي كه برخي از نشريات انگليسي در دهه‌هاي 60 تا 70 تكرار كرده‌اند، جمعيت واقعي ايران دست كم نزديك به 20 ميليون نفر بوده است. و در سال 1919 اين رقم به 11 ميليون رسيد. چهارسال طول كشيده بود تا ايران به جمعيت سال 1914 رسيد و تا پيش از سال 1956 جمعيت ايران به اين رقم نرسيد. قحطي سال‌هاي 1917 – 1919 به يقين بزرگترين فاجعه تاريخ ايران و شايد فجيع‌ترين نسل كشي قرن بيستم بوده است.

ايران با وجود اعلام بي طرفي،نيمي از جمعيت خود را بر اثر جنگ جهاني اول از دست داد

جمعيت ايران در سال 1914

براي مقامات آمريكايي مقيم ايران در سال‌هاي پيش از جنگ جهاني اول، تلاش زيركانه روس‌ها و انگليس‌ها براي كم تخمين زدن و اندك جلوه دادن جمعيت ايران كاملا ملموس است. دبليو مورگان شوستر مدير كل آمريكايي ماليه ايران در خصوص جمعيت ايران در اوايل قرن بيستم چنين مي‌نويسد:
"درمورد جمعيت ايران به نحو عجيبي آمار نادرست ارائه مي‌دهند: آمار به اصطلاح سرشماري شصت سال پيش ظاهرا پايه ارقام پاييني است كه در برخي از كتابها ارائه مي‌شود و خارجيان آن را مي‌پسندند. درست است كه پس از آن هيچ سرشماري صورت نگرفته است اما اروپايياني كه با اوضاع آشنا هستند كل جمعيت را بين 13 تا 15 ميليون برآورد مي‌كنند. جمعيت تهران طي چهل سال گذشته از 100 هزار به 350 هزار نفر افزايش يافته است."
از بركت نتايج انتخابات تهران در پاييز 1917 نزديك به 75 هزار راي در تهران و روستاهاي اطراف جمع آوري شد. به گزارش روزنامه ايران دوازده نماينده منتخب بيش از 55 هزار رأي بدست آورده بودند. با در نظر گرفتن آنكه مردان 21 سال به بالا حق رأي داشتند و با در نظر گرفتن متوسط جمعيت براي هر خانواده در حدود شش نفر، جمعيت تهران و حومه در سال 1917 به راحتي مي‌توانست 500 هزار نفر باشد كه با اظهارات شوستر هماهنگي دارد. به علاوه برآورد شوستر از جمعيت ايران در حدود سال 1900 بالغ بر 13 تا 15 ميليون، با برآورد جمعيت 20 ميليوني در سال 1914 توسط راسل، همخواني دارد.
به عنوان مثال كشيش راسل طي گزارشي در خصوص مناسبات ايران و روس به تاريخ 11 مارس 1914 مي‌نويسد: ايران به بزرگي استراليا، آلمان و فرانسه با جمعيتي در حدود 20 ميليون نفر است. راسل در گزارش مورخ 14 ژوئن 1914 حجم عظيم آراء در انتخابات مجلس ايران را مورد بررسي قرار مي‌دهد و به "اهميت مبارزه انقلابي 20 ميليون آريايي در ايران اشاره مي‌كند."
در حالي كه در سال 1917 جمعيت تهران براساس آراء انتخابات دست كم 400 تا 500 هزار نفر بود، در سال 1924 رابرت دبليو ايمبري نايب كنسول آمريكا جمعيت تهران را 150 تا 200 هزار نفر برآورد كرد..

بازيابي جمعيت پس از 40 سال

پس از اين قحطي چهل سال طول كشيد تا ايران به جمعيت 1914 خود بازگردد. چارلز سي هارت سفير آمريكا جمعيت ايران در سال 1930 را 13 ميليون نفر تخمين زده است. در سرشماري سال 1956 بود كه جمعيت ايران به بيش از 20 ميليون نفر رسيد.
قحطي در ايران در سالهاي 1917 تا 1919 يكي از بزرگترين قحطي‌هاي تاريخ بود و بدون ترديد بزرگترين فاجعه‌اي است كه ايران به آن مبتلا شد. تنها نكته بسيار روشن در اين فاجعه، قرباني شدن ايران "بيطرف" در جنگ جهاني بود. هيچ يك از طرف‌هاي متخاصم خواه به صورت نسبي و خواه مطلق، تلفاتي با اين وسعت متحمل نشدند. فاجعه‌اي كه منجر به فروپاشي جامعه ايراني، تثبيت تسلط استعمار بريتانيا بر ايران، تشكيل حكومت‌هاي وابسته به بريتانيا و كودتا عليه دولت‌هاي منتخب مردمي شد.

منابع و مآخذ:
كتاب "قحطي بزرگ" نوشته دكتر محمد علي مجد / ترجمه محمد كريمي
The Great Famine and Genocide in Persia 1917 -1919
منبع: جهان نیوز به نقل از مشرق؛ 
 
+ نوشته شده در  شنبه بیستم اردیبهشت 1393ساعت 15:51  توسط داود  | 

" آنکه شنيد ، آنکه نشنيد......"

" آنکه شنيد ، آنکه نشنيد......"

مردي متوجه شد که گوش همسرش سنگين شده و شنوايي اش کم شده است...

به نظرش رسيد که همسرش بايد سمعک بگذارد ولي نمي دانست اين موضوع را چگونه با او درميان بگذارد. به اين خاطر، نزد دکتر خانوادگي شان رفت و مشکل را با او درميان گذاشت.

 دکتر گفت: براي اينکه بتواني دقيقتر به من بگويي که ميزان ناشنوايي همسرت چقدر است، آزمايش ساده اي وجود دارد.

 اين کار را انجام بده و جوابش را به من بگو: ابتدا در فاصله 4 متري او بايست و با صداي معمولي ، مطلبي را به او بگو. اگر نشنيد، همين کار را در فاصله 3 متري تکرار کن. بعد در 2 متري و به همين ترتيب تا بالاخره جواب بدهد.

آن شب همسر آن مرد در آشپزخانه سرگرم تهيه شام بود و خود او در اتاق پذيرايي نشسته بود. مرد به خودش گفت: الان فاصله ما حدود 4 متر است. بگذار امتحان کنم.

 سپس با صداي معمولي از همسرش پرسيد "عزيزم، شام چي داريم؟"

جوابي نشنيد بعد بلند شد و يک متر به جلوتر به سمت آشپزخانه رفت و همان سوال را دوباره پرسيد و باز هم جوابي نشنيد. بازهم جلوتر رفت و به درب آشپزخانه رسيد. سوالش را تکرار کرد و بازهم جوابي نشنيد. اين بار جلوتر رفت و درست از پشت همسرش گفت: " عزيزم شام چي داريم؟"

 و اين بار همسرش گفت:"مگه کري؟! براي چهارمين بار ميگم؛ خوراک مرغ!!"


حقيقت به همين سادگي و صراحت است.

 مشکل ، ممکن است آن طور که ما هميشه فکر ميکنيم، در ديگران نباشد؛ شايد در خودمان باشد......

 

حتي : جور ديگر بايد شنيد.....گوشها را هم بايد شست!!


+ نوشته شده در  شنبه بیستم اردیبهشت 1393ساعت 15:46  توسط داود  | 

"جذابيت انساني"

"جذابيت انساني"

دختر دانش آموزي صورتي زشت داشت . دندان هايي نامتناسب با گونه هايش ، موهاي کم پشت و رنگ چهره اي تيره . روز اولي که به مدرسه جديدي آمد ، هيچ دختري حاضر نبود کنار او بنشيند . نقطه مقابل او دختر زيبارو و پولداري بود که مورد توجه همه قرار داشت . او در همان روز اول مقابل تازه وارد ايستاد و از او پرسيد :
ميدوني زشت ترين دختر اين کلاسي ؟ ‘يک دفعه کلاس از خنده ترکيد …بعضي ها هم اغراق آميزتر مي خنديدند . اما تازه وارد با نگاهي مملو ازمهرباني و عشق در جوابش جمله اي گفت که موجب شد در همان روز اول، احترام ويژه اي در ميان همه و از جمله من پيدا کند :
‘ 
اما بر عکس من ، تو بسيار زيبا و جذاب هستي . ‘او با همين يک جمله نشان داد که قابل اطمينان ترين فردي است که مي توان به او اعتماد کرد و لذا کار به جايي رسيد که براي اردوي آخر هفته همه مي خواستند با او هم گروه باشند .او براي هر کسي نام مناسبي انتخاب کرده بود . به يکي مي گفت چشم عسلي و به يکي ابرو کماني و … . به يکي از دبيران ، لقب خوش اخلاق ترين معلم دنيا و به مستخدم مدرسه هم محبوب ترين ياور دانش آموزان را داده بود . آري ويژگي برجسته او در تعريف و تمجيد هايش از ديگران بود که واقعاً به حرف هايش ايمان داشت و دقيقاً به جنبه هاي مثبت فرد اشاره مي کرد . مثلاً به من مي گفت بزرگترين نويسنده دنيا و به خواهرم مي گفت بهترين آشپز دنيا ! و حق هم داشت . آشپزي خواهرم حرف نداشت و من از اين تعجب کرده بودم که او توي هفته اول چگونه اين را فهميده بود .
سالها بعد وقتي او به عنوان شهردار شهر کوچک ما انتخاب شده بود به ديدنش رفتم و بدون توجه به صورت ظاهري اش احساس کردم شديداً به او علاقه مندم .
پنج سال  پيش وقتي براي خواستگاري اش رفتم ، دليل علاقه ام را جذابيت سحر آميزش مي دانستم و او با همان سادگي و وقار هميشگي اش گفت :
براي ديدن جذابيت يک چيز ، بايد قبل از آن جذاب بود ! ‘در حال حاضر من از او يک دختر سه ساله دارم . دخترم بسيار زيبا ست و همه از زيبايي صورتش در حيرتند .روزي مادرم از همسرم سؤال کرد که راز زيبايي دخترمان در چيست ؟
همسرم جواب داد :
من زيبايي چهره دخترم را مديون خانواده پدري او هستم . ‘و مادرم روز بعد نيمي از دارايي خانواده را به ما بخشيد .

 

جور ديگر بايد ديد.....چشمها را بايد شست!!

+ نوشته شده در  شنبه بیستم اردیبهشت 1393ساعت 15:40  توسط داود  | 

بهار


بهار
لطف خدای آمده، فصل بهاران شده
دامنه ی کوه و دشت، همچو گلستان شده
بر سر هر شاخه ای، گلبنی از لطف او
چادر زیبای گل، بر سر بستان شده
قاصدک خوش خبر، داده خبر از بهار
مژده ی شور و شعف، بر همه مستان شده
بوی شمیم بهار، مست نموده غزال
بیشتر از مستی، باده پرستان شده
شاپرک هفت رنگ، مخمل بالش گشود
طوطی شیرین سخن، برشکرستان شده
داود خوش باور
+ نوشته شده در  دوشنبه هشتم اردیبهشت 1393ساعت 23:40  توسط داود  | 

بهار


بهار
لطف خدای آمده، فصل بهاران شده
دامنه ی کوه و دشت، همچو گلستان شده
بر سر هر شاخه ای، گلبنی از لطف او
چادر زیبای گل، بر سر بستان شده
قاصدک خوش خبر، داده خبر از بهار
مژده ی شور و شعف، بر همه مستان شده
بوی شمیم بهار، مست نموده غزال
بیشتر از مستی، باده پرستان شده
شاپرک هفت رنگ، مخمل بالش گشود
طوطی شیرین سخن، برشکرستان شده
داود خوش باور
+ نوشته شده در  دوشنبه هشتم اردیبهشت 1393ساعت 23:36  توسط داود  | 

چگونگی نوشتن یک طرح پژوهشی و تحقیقی


برای انجام هر نوع پژوهشی، اولین و اساسی ترین گام، تهیه طرحی جامع و کامل در این زمینه می باشد. معمولا انجام این مرحله برای بسیاری از پژوهشگران بسیار مشکل می باشد. گروهی معتقدند که تهیه طرح پژوهشی در واقع، “جهت یابی پژوهشی” می باشد، به این معنا که پس از تهیه طرح، پژوهشگر فقط باید خود را ملزم بداند که در چارچوب طرح نوشته شده حرکت نماید. با توجه به گسترش دوره های کارشناسی و کارشناسی ارشد در دانشگاه ها و نیاز دانشجویان و نیز سایر پژوهشگران آزاد و شاغل در دستگاههای دولتی و خصوصی، نگارنده سعی نموده است که به زبان ساده و با توضیح و بیان مطلب در حد متعارف رئوس مطالب مربوط به تهیه و تنظیم طرح های پژوهشی را ارایه نماید.


تعریف تحقیق یا پژوهش

کلمه “تحقیق” در فرهنگ فارسی معین، “رسیدن، درست کردن، پژوهیدن، پژوهش بررسی، مطالعه، حقیقت، واقعیت” تعریف شده است. در لغت نامه دهخدا این کلمه را “کُنه مطلب رسیدن، واقع چیزی را به دست آوردن” معنا کرده است. در اصطلاح علمی تحقیق یا پژوهش عبارت است از به کار گرفتن روش هایی منطقی و دقیق توام با طرح و اندیشه برای کشف حقیقت. پژوهنده با انجام کارهای پژوهشی منظم سعی بر این دارد واقعیت های پیرامون خود را به درست و صحیح شناخته و روابط حاکم بین امور را پیدا نماید و در نهایت، پاسخ سوالهای خود را یافته و راه حل مشکل و مسئله را پیدا کند.


انواع تحقیق

با توجه به انگیزه پژوهنده در انجام یک کار تحقیقی، می توان تحقیق را به دو نوع بنیادی و کاربردی تقسیم بندی نمود:

الف: تحقیق بنیادی

در این نوع تحقیق، پژوهشگر توجه ای به قابل استفاده بودن نتایج حاصل، در مسایل زندگی ندارد. کشف حقیقت و ارایه اطلاعات جدید انگیزه وی در پژوهش بوده، حسن و قبح یافته ها مورد توجه نمی باشند. اگرچه در بیشتر موارد کشف حقایق حاصل از این نوع تحقیقات ممکن است در زمان انجام تحقیق، کاربردی نداشته و مورد توجه قرار نگیرد، ولی اغلب پس از گذشت مدتی نتایج تحقیقات بنیادی به صورت کاربردی مورد استفاده قرار می گیرد.


ب: تحقیق کاربردی

این نوع تحقیق به منظور یافتن پاسخ برای مشکلات اجتماعی و انسانی انجام گرفته و هدف پژوهشگر برخورد و ارایه راه حل برای آنها می باشد. نظیر شناخت عواملی که باعث کم کاری و رشوه گیری در یک سازمان می شود و یافتن راه حل برای آن.


فرضیه تحقیق

فرضیه، بیانی است حدسی یا علمی و مبتنی بر دانش و آگاهی های قبلی پژوهشگر، که روابط بین دو یا چند متغیر را مورد بررسی قرار می دهد. وقتی فرضیه ای را عنوان می کنیم در حقیقت می گوییم “اگر شرایط چنین و چنین رخ دهد، نتایج چنان و چنان خواهد شد”. (فرضیه در واقع حالت خاصی از نظریه (تئوری) است. پژوهشگر با آزمون فرضیه، نظریه را شکل داده و دانش و آگاهی جدیدی را تولید می نماید). با توجه به این که فرضیه بیانی حدسی در باره روابط بین دو یا چند متغیر است. لذا، باید با آزمایش سنجیده شود. یعنی پژوهشگر در جریان تحقیق حدس های خود را امتحان می کند، تا علت واقعی مشکل را یافته و راه حل درست را پیدا نماید. اشاره شد که پژوهشگر برای بیان چگونگی روابط بین متغیرها فرض هایی را مطرح ساخته و روابط متغیرها را معمولا مورد بررسی و دستکاری قرار می دهد. حالت های مختلف چگونگی روابطی که ممکن است بین متغیرها وجود داشته باشد به شرح زیر است:

الف: فرضیه بررسی تفاوت تاثیر

در این فرضیه پژوهشگر به دنبال بررسی و مقایسه تفاوت تاثیر دو یا چند متغیر مستقل بر متغیر وابسته می باشد. مثال هایی از این نوع فرضیه عبارتند از “بررسی نقش بکارگیری مدیریت آمرانه و یا مدیریت بر اساس مشورت با کارکنان و تاثیر آن بر بازدهی کارخانه” یا “میزان فشار روانی بر پرستاران بخش های مراقبت های ویژه با میزان فشار روانی بر پرستاران بخش های داخلی و جراحی تفاوت ندارد” و یا “میانگین نمره های دانشجویانی که با روش “الف” آموزش داده می شوند، از میانگین نمره های دانشجویانی که به روش “ب” آموزش می بینند بیشتر است”.

در این گونه پژوهش ها برای آزمون فرض ها، نتایج به دست آمده از آزمون های آماری را با استفاده از مفاهیم آمار استنباطی مورد تجزیه و تحلیل قرار می دهند. اگر تفاوت تاثیر را [۱]D و خطای آماری را [۲]E در نظر بگیریم، رابطه آماری و ریاضی این نوع فرضیه ها به صورت خواهد بود:


ب: فرضیه بررسی میزان همبستگی و رابطه چند متغیر

در این نوع از فرضیه ها پژوهشگر میزان رابطه همبستگی و جهت آن بین دو یا چند متغیر را بررسی و مطالعه می نماید. یعنی پژوهشگر صرفاً درصدد کشف مقدار (شدت) و جهت همبستگی متغیرهای مورد مطالعه می باشد و نه یافتن رابطه علت و معلولی بین آنها. مثال: “میزان آگاهی بیماران قبل از جراحی با میزان اضطراب آنها ارتباط دارد” و یا “بررسی پرداخت پاداش نقدی و رابطه ی آن با پیشرفت کار”. در پژوهش هایی با این گونه فرض ها، نتایج به دست آمده از آموزن های آماری می تواند صفر تا یک باشد. “صفر” به معنی نبودن رابطه همبستگی و “یک” بیانگر وجود رابطه همبستگی بسیار زیاد (صد در صد) بین متغیرها می باشد. اگر ارتباط و همبستگی بین متغیرها مستقیم (همسو) باشند، همبستگی مثبت (+) و اگر بین متغیرها ارتباط معکوس وجود داشته باشد، همبستگی منفی (-) خواهد بود. به عبارت دیگر اگر افزایش یک متغیر باعث افزایش متغیر دیگر شود و برعکس، می گویند بین دو متغیر رابطه مستقیم وجود دارد و اگر افزایش یک متغیر باعث کاهش متغیر دیگر شود و برعکس، در این حالت می گویند بین دو متغیر ارتباط معکوس وجود دارد. (مثال رابطه مستقیم، درآمد و پس انداز و مثال رابطه معکوس پس انداز و مصرف می باشند.) اگر C[3] نشانه همبستگی وE[4]خطای آماری باشد، در صورت عدم وجود رابطه بین متغیرهاو در صورت وجود رابطه خواهد بود.


پ: فرضیه بررسی وجود رابطه علت و معلولی

در این قبیل از فرضیه ها، پژوهشگر به دنبال کشف و تعیین وجود رابطه علت و معلولی بین دو یا چند متغیر است. به بیان دیگر هدف وی فقط تعیین ارتباط و همبستگی دو یا چند متغیر نیست، بلکه، می خواهد بیان کند که متغیری (یا متغیرهایی) علت به وجود آمدن متغیر دیگر است. مثال: “علت پیشرفت دانشجویان رشته علوم اجتماعی هوش آنان می باشد” یا “بررسی علل سقوط هواپیما شرکت الف در مسیر پرواز به شهر ب” و “بررسی علل ورشکستگی شرکت ج”.

در این گونه پژوهش ها نیز برای آزمون فرض ها، نتایج به دست آمده از آزمون های آماری را با استفاده از مفاهیم آمار استنباطی مورد تجزیه و تحلیل قرار می دهند.


بیان فرضیه (موضوع تحقیق)

موضوع تحقیق ممکن است از تجربه های انسان سرچشمه بگیرد که در این صورت باید فرضیه ای ساخته و این تجربه ها را در چارچوب فرضیه آزمون نمود. دومین منبع فرضیه، استفاده از نظریه های علمی است و سومین آبشخور فرضیه، بررسی پژوهش های دیگران و ادامه راه آنها می باشد. مهمترین اقدام در کار پژوهش بیان موضوع مورد نظر به صورت علمی می باشد. یعنی مسئله مورد نظر را باید به صورتی مطرح نمود که روشن و گویا بوده و دامنه آن محدود باشد تا بتوان آن را در بوته آزمون قرار داد. مثال: انتخاب عنوان “بررسی وضعیت اقتصادی در پیشرفت تحصیلی دانش آموزان” قابلیت پژوهش ندارد، چون مسئله مطرح شده کلی و مبهم است. “وضعیت اقتصادی” عنوانی گویا نیست و ابهام زیادی دارد. هم چنین عنوان “دانش آموز” شامل کلیه کسانی می باشد که در مقاطع مختلف ابتدایی، راهنمایی و دبیرستان تحصیل می نمایند و نیز محیط پژوهشی (مکانی که پژوهش در آن انجام می شود) بسیار گسترده است. برای این که پژوهش قابل اجرا باشد باید عنوان آن را به صورت زیر تغییر داد. مثال: “بررسی وضعیت اقتصادی خانواده های کارمند، در پیشرفت تحصیلی دانش آموزان سال دوم راهنمایی مدارس دولتی شهرستان بابل”


فرضیه صفر (فرضیه پوچ یا آماری)

فرضیه صفر در برابر (تقابل) فرضیه تحقیق قرار دارد. در فرضیه تحقیق، وجود “تفاوت” یا “همبستگی” و یا “رابطه علت و معلولی” بین چند متغیر مطرح می گردد. فرضیه صفر می گوید: “تفاوت”، “همبستگی” و یا “رابطه علت و معلولی” بین متغیرها وجود ندارد. مگر آن که با ارایه دلایلی بتوان وجود آنها را آزمون و اثبات نمود. فرضیه پوچ یا آماری (فرضیه صفر) در واقع، هدفش رد فرضیه تحقیق می باشد. اگر این فرضیه پس از آزمون تایید شود و مورد پذیرش قرار گیرد، به معنی آن است که فرضیه تحقیق رد شده و از نظر آماری معنا ندارد. اگر فرضیه پوچ پس از آزمودن رد شود، این امر، بیانگر آن است که فرضیه تحقیق مورد قبول بوده و از نظر آماری قابل پذیرش است. به مثال هایی از فرضیه تحقیق و فرضیه صفر (فرضیه پوچ یا آماری) توجه فرمایید:

فرضیه تحقیق: بین پرداخت پاداش نقدی به کارگران کارخانه الف و بازدهی کارخانه همبستگی وجود دارد.

فرضیه پوچ: بین پرداخت پاداش نقدی به کارگان کارخانه الف و بازدهی کارخانه همبستگی وجود ندارد.


فرضیه تحقیق: بین تدریس به روش الف و تدریس روش ب، تفاوت وجود دارد.

فرضیه پوچ: بین تدریس روش الف و تدریس روش ب، تفاوت وجود ندارد.


فرضیه تحقیق: ضعف آموزشی خلبان موجب سقوط هواپیمای شرکت الف در مسیر پرواز شهر آ به شهر ب شده است.

فرضیه پوچ:ضعف آموزشی خلبان موجب سقوط هواپیمای شرکت الف در مسیر پرواز شهر آ به شهر ب نشده است.


فرضیه تحقیق: سربازان بی سواد، بعد از خدمت سربازی، با سواد شده، مهارتی کسب نموده و روحیه همکاری در آنها تقویت می گردد.

فرضیه پوچ: رفتار سربازان بی سواد، قبل و بعد از خدمت سربازی یک سان بوده و تغییرات مهمی در آنها به وجود نمی آید.


فرضیه تحقیق: نظام جدید آموزش و پرورش باعث می شود تا دانش آموزان به استعدادهای درونی خود بیشتر از توجه به قبولی در دانشگاه ها اهمیت دهند.

فرضیه پوچ: نظام جدید آموزش و پرورش نتوانسته موجباتی را فراهم سازد تا دانش آموزان به استعدادهای درونی خود بیشتر از توجه به قبولی در دانشگاه ها اهمیت دهند.


رابطه ریاضی بین متغیرها در فرضیه صفر:

الف: در مورد “تفاوت” می باشد، یعنی بین عملکرد متغیرها تفاوتی نیست.

ب: در مورد “همبستگی”می باشد، یعنی بین متغیرها رابطه همبستگی وجود ندارد.

پ: در مورد “رابطه علت و معلولی” می باشد، یعنی بین متغیرها رابطه علت و معلولی وجود ندارد.


تعریف متغیر

متغیرها، آن شرایط یا خصوصیاتی هستند که بتوانند تغییر نمایند. مثلاً: در پژوهش “بررسی میزان فشار روانی در پرستاران شاغل در بخش مراقبت های ویژه بیمارستان های دولتی تهران و ارتباط آن با کیفیت مراقبت های پرستاری ارایه شده توسط آنها”، موارد زیر جزو متغیرهایی هستند که باید مورد مطالعه قرار گیرند:

الف: میزان فشارهای روانی

ب: کیفیت مراقبت های پرستاری


متغیرها از نظر نقشی که در تحقیق دارند به سه دسته تقسیم می شوند:

الف: متغیر مستقل یا تاثیر گذار

این متغیر در تغییرات خود مستقل بوده و به سایر عوامل پژوهش دستکاری و کنترل می کند تا رابطه علت و معلولی انها را با متغیر دیگر (در موقعیتی ویژه) مشاهده و بررسی نماید. در مثال بالا “میزان فشار روانی” پرستاران، متغیر مستقل است.


ب: متغیر وابسته یا تاثیر پذیر

آن شرایط و ویژگی ای است که وقتی پژوهشگر، متغیر مستقل را در موضوع تحقیق وارد یا خارج نموده و یا آن را تغییر می دهد، ظاهر یا محو شده و یا تغییر نماید. به بیان دیگر متغیر وابسته به خودی خود وجود نداشته و محصول اِعمال و یا تغییرات متغیر مستقل است. در مثال بالا “کیفیت مراقبت های پرستاری” متغیر وابسته است.


پ: متغیرهای ناخواسته (نامربوط)

در تحقیات علوم تجربی (مادی)، تمام متغیرها تحت کنترل پژوهشگر می باشد. به بیان دیگر دانشمندان علوم مادی با پدیده هایی رو به رو هستند که فیزیکی بوده و در کنترل آنهاست. ولی، در تحقیقات علوم انسانی که موضوع اساسی آن “رفتار” انسان به طور کلی است، متغیرهای ناخواسته زیادی وجود دارند که کنترل تمام آنها غیر ممکن می باشد. متغیرهای ناخواسته متغیرهایی هستند که، یا مورد نظر پژوهشگر نبوده و یا وی قادر به کنترل آنها نمی باشد، ولی بر نتیجه تحقیق تاثیر می گذارد. در مثال یاد شده، سن پرستاران، جنس پرستاران، نوع بیماران بستری در بخش، مدیریت بیمارستان و سطح استانداردهای بیمارستان، جزو متغیرهای ناخواسته می باشند، که بر کیفیت کار پرستاران تاثیر می گذارد و چنانچه کنترل و یا حداقل شناسایی شوند، نتیجه پژوهش را غیر قابل اعتماد خواهد ساخت. برخی از متغیرهای ناخواسته قابل کنترل پژوهشگر نمی باشد، ولی باید آنها را شناسایی نموده و در قسمت “محدودیت های پژوهشی” به آنها اشاره نماید. متغیرهای ناخواسته ای هم وجود دارند که توسط پژوهشگر قابل کنترل می باشد. این قبیل متغیرها در واقع محدودیتی است که پژوهشگر خودش ایجاد می نماید. این محدودیت ها باید در قسمت “محدودیت های پژوهشگر” در پایان تحقیق اشاره شود.


زمینه و تاریخچه موضوع پژوهش (ادبیات پژوهش)

در این قسمت اهمیت مسئله پژوهش شرح داده می شود. یعنی، خواننده با مطالعه این قسمت متوجه می شود که به چه دلایلی لازم بوده و ضرورت داشته تا این پژوهش انجام گیرد. در این بخش تاریخچه موضوع پژوهش توسط دیگران، نتایج مطالعات انجام گرفته در گذشته و کتاب ها، مجله ها، مقاله ها و … و هر نوع بررسی انجام شده در باره موضوع تحقیق توسط دیگران مطرح می شود.


سوال های ویژه پژوهش

قبلاً گفته شد که فرض های پژوهش باید مورد آزمایش قرار گیرد و در نهایت مشخص شود که مورد قبول هستند یا خیر. در برخی از پژوهش ها، طرح فرض ها به شکلی که بتوان از طریق آزمون های آماری، پذیرش یا رد آنها را آزمود میسر نیست. در این موارد فرض های تحقیق به صورت سوال مطرح می شود که به آن “سوال های ویژه پژوهش” می گویند. پژوهشگر، در پایان کار باید قادر باشد به این سوال ها پاسخی مناسب دهد. برای مثال، در ارتباط با موضوع “بررسی ویژگی های روانی- اجتماعی نوجوانان بزهکار” سوال ها می تواند به صورت زیر مطرح شود و پژوهشگر پس از انجام پژوهش پاسخ آنها را به دست خواهد آورد:

الف: نوجوانان بزهکار دارای چه زمینه های فردی مشترک هستند؟

ب: نوجوانان بزهکار دارای چه زمینه های خانوادگی مشترک هستند؟

پ: نوجوانان بزهکار دارای چه زمینه های اقتصادی مشترکی هستند؟


پیش فرض ها

پیش فرض ها بیانیه هایی درباره ویژگی های موضوع یا جامعه مورد بررسی هستند که درستی و اعتبار آنها پذیرفته شده و مورد قبول بوده و نیازی به استدلال ندارد. در واقع موضوع پژوهش و انجام آن بر اساس این پیش فرض ها بنا شده است. پیش فرض ها مانند پایه هایی هستند که ساختمان پژوهشی بر روی آنها بنا میگردد. چنانچه این پایه ها وجود نداشته یا سست باشد کار پژوهشگر قابل نقد و ایراد بوده و می توان وی را مورد سوال قرار داد. پژوهشگر باید پیش فرض های مربوط به پژوهش خود را به خوبی شناسایی کرده و به صورت روشن و صریح بیان نماید. به چند مثال زیر توجه فرمائید:

در ارتباط با موضوع تحقیق “ارزیابی کیفیت مراقبت های پرستاری” پیش فرض عبارت است از “بیماران نیاز به مراقبت های پرستاری دارند و بدون این مراقبت ها حیاتشان در خطر است” یا در موضوع تحقیق “تاثیر حرکت دادن بیمار در جلوگیری از تشکیل شدن لخته خون در رگ ها”. پیش فرض عبارت است از “توقف خون و یا حرکت کند خون در رگ ها تشکیل لخته را تسریع می کند” یا در تحقیق “مطالعه روش تدریس در یک دانشکده پرستاری”، موضوع پیش فرض این است: “پرستاری مانند نظام های عملی دیگر احتیاج به روش آموزشی دارد که دانشجو را قادر سازد تا دانش خود را در عمل به کار برد”.


روش انجام پژوهشی

در کتاب های روس تحقیقی، روش های پژوهش به تفاوت از ۳ تا ۸ روش ذکر شده است. در این مقاله به ۸ روش مزبور، به صورت خلاصه، اشاره می شود:

۱: روش پژوهش تاریخی

در تحقیقات تاریخی (منظور از کلمه “تاریخ” در این روش مسایل مربوط به حوادث تاریخی نمی باشد) هدف این است که، با جمع آوری اطلاعات قابل قبول و مستند، حقایق مربوط به یک موضوع خاصی در گذشته آشکار شود. مثال:

“بررسی وضعیت صادرات و واردات ایران در دوران حکومت صفویه”.

“بررسی وضعیت اجتماعی زنان در دوره پهلوی اول”


هر یک از دو موضوع فوق می تواند مورد تحقیق قرار گیرد. در مورد اول محقق می تواند به دنبال این فرضیه باشد که صادرات و واردات ایران جهت نفوذ بیگانگان در ایران، رونق گرفت و در مورد دوم، محقق به دنبال آزمون این فرضیه می رود که مثلا “آزادی به زنان برای از بین بردن هویت دینی صورت گرفته است”.


۲: روش پژوهش توصیفی

در این روش، توصیف عینی حوادث و رویدادها مورد بررسی قرار می گیرد. سرشماری های عمومی در کشور، جمع آوری عقاید و نظرهای مردم در مورد یک موضوع یا یک فرد خاص و بررسی موقعیت های شغلی فارغ التحصیلان دبیرستان البرز تهران مواردی از پژوهش توصیفی می باشند.


۳: روش تحقیق موردی و زمینه ای

اگر پژوهشگر قصد انجام پژوهش در مورد موضوعی خاص یا زمینه ای ویژه را داشته باشد، استفاده از این روش بسیار مناسب می باشد. در این روش، پژوهشگر “آن چه که هست” یا “واقعیت” را بطور گسترده و کامل مورد مطالعه و بررسی قرار داده و پس از تحلیل توالی و روابط عوامل “آن چه که هست”، “آن چه که باید باشد” یا “حقیقت” را ارائه می دهد. به عنوان مثال، اگر موضوع پژوهش “بررسی نظام برنامه ریزی درسی آموزش پزشکی ایران و ارایه الگویی برای آن” باشد، استفاده از این روش مناسب می باشد. با استفاده از این روش یک بررسی تطبیقی بین نظام برنامه ریزی درسی آموزش پزشکی چند کشور انجام می گیرد. نتایج حاصل از این بررسی، تصویر کامل و سازمان یافته ای از نظام آموزش پزشکی ایران را نشان خواهد داد (آن چه که هست). سپس ضرورت تغییر و نهادینه کردن نظام علمی برنامه ریزی درسی آموزش پزشکی در ایران، با ارایه دلایل و الگوهای پیشنهادی برای آن بیان می شود. (پیشنهادها یا آن چه که باید باشد). از این روش می توان برای مطالعه مشخصات رفتاری افراد نیز استفاده نمود. به عنوان مثال “بررسی ویژگی های سربازی که مرتکب غیبت های متوالی می شود” یا “بررسی ویژگی های رفتاری مردم شهر الف”. لازم به توضیح است که حاصل پژوهش موردی و زمینه ای فقط در همان جامعه مورد بررسی کاربرد داشته و یافته های آن را نمی توان به سایر جوامع تعمیم داد.


۴: روش پژوهش تداومی و مقطعی

اگر پژوهشگری علاقه مند باشد که تغییرات یک یا چند متغیر را در طول زمان بررسی نماید، باید از روش مزبور استفاده نماید. به عنوان مثال در پژوهشی با موضوع “بررسی تغییرات رفتاری جوانان بی سواد در طول مدت دو سال خدمت سربازی” و یا موضوع “تغییرات رشد جسمانی و یا عقلانی کودکان منطقه الف از ابتدای تولد تا هفت سالگی” می توان از روش مزبور استفاده نمود. در این صورت باید در مورد مثال دوم، تعدادی کودک به صورت نمونه گیری علمی در منطقه مورد نظر انتخاب نمود و مدت هفت سال آنها را تحت نظر قرار داد.


۵: روش تحقیق همبستگی و همخوانی

اگر هدف پژوهشگر شناخت رابطه بین متغیرها باشد، باید از این روش استفاده نماید. به عنوان مثال در پژوهشی با عنوان “بررسی رابطه بین موقعیت اقتصادی خانواده کارگران و نقش آن بر پیشرفت تحصیلی فرزندان” پژوهشگر نظرش شناخت رابطه و همبستگی بین دو متغیر “موقعیت اقتصادی” و “پیشرفت تحصیلی” می باشد. در بررسی همبستگی بین متغیرها سه نکته باید روشن شود:

آیا بین متغیرها رابطه و همبستگی ای وجود دارد؟

اگر وجود دارد مقدار این رابطه (همبستگی) را باید به دست آورد.

جهت رابطه بین متغیرها چگونه است؟ همسو و مثبت است یا غیر همسو و منفی


۶: روش پژوهش پس از وقوع (پژوهش های علّّی)

هنگامی که متغیر وابسته (حادثه یا رویداد) در دسترس بوده و هدف پژوهش یافتن علت یا علل به وجود آمدن رویداد باشد، می توان از این روش استفاده نمود. بعنوان مثال فردی خودکشی می نماید و یا هواپیمایی سقوط می کند. یافتن علل و انگیزه های خودکشی و یا شناخت علل سقوط هواپیما، موضوع پژوهشی علی را شکل می دهد. یعنی پژوهشگر در تلاش شناسایی علل و انگیزه ها می باشد. در این روش امکان دستکاری و یا کنترل کردن متغیر یا متغیرهای مستقل برای پژوهشگر وجود ندارد. لازم به ذکر است که در بررسی مسایل مربوط به علوم انسانی و رفتاری نمی شود برای حادثه یا رویدادی علتی خاص (یک علت) مطرح نمود. به عنوان مثال، اگر نوجوانی دست به خودکشی می زند و یا از خانه فرار می کند، اگر اعتیاد به مواد مخدر در جامعه ای زیاد می شود، اگر میزان مصرف نوشابه های الکلی در جامعه ای افزایش می یابد و یا اگر تعدادی از دانش آموزان در مقاطع مختلف تحصیلی، ترک تحصیل می کنند، عوامل بسیار زیادی در پدید آمدن این رویدادها موثر بوده اند که پژوهشگر باید سعی کند همه این عوامل را شناسایی نماید.


۷: روش پژوهش تجربی حقیقی

پژوهشگر در این روش نظیر پژوهشگر علوم تجربی عمل می نماید. در تحقیقات علوم تجربی دو گروه آزمودنی (نمونه) مورد نیاز پژوهشگر می باشد. گروهی که تحت تاثیر متغیر مستقل قرار می گیرند (گروه آزمایشی یا گروه تجربی) و گروهی که از متغیر مستقل به دور هستند، یعنی تحت تاثیر متغیر مستقل قرار نمی گیرند (این گروه را گروه شاهد یا گروه کنترل می گویند). پژوهشگر علوم انسانی، در صورت استفاده از روش تحقیق تجربی حقیقی، باید مانند پژوهشگر علوم تجربی عمل نماید، یعنی یک نمونه از جامعه آماری (آزمودنی را تحت تاثیر متغیر مستقل قرار می دهد و تاثیر متغیر مستقل را بر آزمودنی بررسی می نماید و سپس نتایج را، با گروهی دیگر از آزمودنی که تحت تاثیر متغیر مستقل قرار نداشته اند، مقایسه می نماید. به عنوان مثال در “بررسی نقش تشویق در پیشرفت تحصیلی دانش آموزان دبستانی شهر الف با استفاده از گروههای تجربی و شاهد”، پژوهشگر ابتدا فرضیه یا سوال ها و یا اهداف ویژه ای را مطرح می نماید. مثلا “تشویق موجب پیشرفت تحصیلی دانش آموزان دبستانی است”. سپس جامعه آماری، محیط پژوهش، روشهای تحلیل آماری و روشهای گردآوری اطلاعات را بیان می کند. در مرحله بعد با استفاده از روش تصادفی، نمونه گیری انجام شده و دو گروه تجربی (گروهی که قرار است مورد آزمایش قرار گیرد) و گروه شاهد (گروهی که تحت آزمایش قرار نمی گیرد) انتخاب می شوند. گروه تجربی در طی مدت مورد نظر (یک ترم یا یک سال تحصیلی) مورد تشویق قرار می گیرد، ولی گروه کنترل تشویق نمی شود. در پایان دوره یافته ها و نتایج، تجزیه و تحلیل شده و با گروه کنترل مقایسه می گردد و نهایتاً پیشنهادهایی ارائه می گردد.


۸: روش پژوهشی نیمه تجربی

این روش که برای اولین بار در سال ۱۹۵۷ توسط کمپبل مطرح شد، به این دلیل بود که انجام تحقیق به روش قبلی، به دلیل نیاز به انتخاب دو گروه شبیه به یکدیگر، بسیار مشکل زمان بر و پر هزینه می باشد.


روش تحقیق نیمه تجربی به سه شکل زیر قابل اجرا میباشد:

الف: طرح تحقیق نیمه تجربی با بکارگیری، پیش آزمون و پس آزمون، با استفاده از گروههای تجربی و کنترل، بدون انتخاب تصادفی.

ب: طرح تحقیق نیمه تجربی با بکارگیری چند پیش آزمون و چند پس آزمون، با استفاده از یک گروه آزمودنی.

پ: طرح تحقیق نیمه تجربی با بکارگیری چند پیش آزمون و چند پس آزمون، با استفاده از گروههای تجربی و کنترل، بدون انتخاب تصادفی. (چون توضیح درباره روش پژوهش نیمه تجربی و انواع آن مفصل بوده و باعث افزایش حجم مقاله می گردد، لذا پیشنهاد می شود برای کسب اطلاعات دقیق به کتاب های روش تحقیق در علوم اجتماعی و انسانی مراجعه شود)


جامعه و نمونه آماری پژوهش (نمونه گیری)

جامعه آماری عبارت است از مجموعه ای از افراد یا اشیایی که دارای ویژگی های همگن و قابل اندازه گیری باشد. به عنوان مثال، اگر پژوهشگری بخواهد در باره دانشجویان دانشگاه صنعتی شریف، پژوهشی انجام دهد، جامعه آماری مورد نظر، دانشجویان آن دانشگاه می باشند. نمونه آماری عبارت است از یک گروه انتخاب شده از جامعه مورد نظر که باید دارای خصوصیات و صفات جامعه آماری باشد تا بتوان نتایج پژوهش به دست آمده از نمونه را به جامعه تعمیم داد.


در انتخاب نمونه آماری باید موارد زیر رعایت شود:

نمونه آماری با توجه به اهداف پژوهش انتخاب شود.

تعداد (حجم) نمونه آماری باید قبل از شروع پژوهش دقیقا مشخص شود.

انتخاب نمونه باید بدون اعمال غرض و تعصب صورت گیرد.


روش های نمونه گیری

به منظور انتخاب نمونه (n) پژوهش از جامعه مادر (n)، به دور از اِعمال نظر و تعصب و جانبداری، روش هایی وجود دارد که عبارتند از:

روش نمونه گیری تصادفی ساده

روش استفاده از جدول اعداد تصادفی

روش نمونه گیری ناحیه ای یا خوشه ای

روش نمونه گیری طبقاتی (برای کسب اطلاعات بیشتر در مورد جامعه، نمونه آماری و روش های نمونه گیری به کتاب های آمار مراجعه شود)


روش های گردآوری داده ها

برای جمع آوری داده های مورد نیاز یک طرح پژوهشی می توان از روش های زیر استفاده نمود:

مشاهده (دیدن)

انجام مصاحبه

تکمیل پرسش نامه

بررسی اسناد و مدارک (آرشیو و کتابخانه)

پژوهشگر با توجه به نوع پژوهش، روش پژوهش و نوع داده هایی که قصد جمع آوری آنها را دارد، تصمیم می گیرد از چه روشی استفاده نماید. (جهت آگاهی بیشتر از ویژگی، مزایا، ضعف ها و موارد استفاده هر یک از چهار روش بالا به کتاب های آمار مراجعه شود)


روش تجزیه و تحلیل داده ها

بعد از جمع آوری اطلاعات (داده ها) پژوهشگر با استفاده از روش های آماری، به تجزیه و تحلیل داده ها پرداخته و سپس آنها را تفسیر می نماید. در بسیاری از موارد لازم است پژوهشگر داده ها را به صورت جداول و نمودارها ارایه داده و با استفاده از فرمول های آماری داده ها را تجزیه و تحلیل نماید. در تجزیه و تحلیل و تفسیر نتایج به دست آمده، پژوهشگر باید متوجه باشد که نباید با قاطعیت ادعا نماید که داده ها چیزی یا امری را ثابت می کند، بلکه همواره باید در نتیجه گیری های خود از پیش جمله هایی نظیر “چنین نشان می دهد”، “امکان دارد”، “می توان حدس زد”، “این طور به نظر می رسد”، “احتمال دارد” و .. استفاده نماید. زیرا داده های گردآوری شده همواره صددرصد واقعی نبوده و در موارد زیادی انعکاسی از واقعیت می باشند. (وقتی سن فردی سوال می شود، پاسخ داده واقعی است. ولی، چنان چه از کسی در مورد حادثه ای که شاهد وقوع آن بوده سوال می شود، پاسخ انعکاسی از واقعیت می باشد)


خلاصه پژوهش و پیشنهادها در پایان تحقیق لازم است خلاصه ای از پژوهش، به صورت جامع و دقیق، ارایه شود.

در این قسمت موضوع های اساسی ای که در تحقیق به بررسی آنها پرداخته شده است، از بیان مسئله، اهمیت و ضرورت انجام پژوهش، فرضیه ها، سوال ها و یا هدف های کلی و ویژه پژوهش، روش انجام کار دیدگاه های نظری درباره موضوع پژوهش، مراحل انجام کار تا تحصیل یافته ها و تجزیه و تحلیل یافته ها باید به صورتی بسیار خلاصه و روشن آورده شود، تا خواننده با مطالعه این قسمت بتواند تصویری صحیح، دقیق و روشن از آن چه انجام شده در ذهن خود به دست آورد. (در مورد پایان نامه ها دانشگاهی استادان با مطالعه خلاصه تحقیق در جلسه دفاعیه حاضر می شوند). در پایان همین قسمت پژوهشگر دستاوردهای پژوهش را ارایه می نماید. مثلا نتایج این پژوهش در چه زمینه هایی می تواند مورد استفاده قرار گیرد. الگو یا الگوهایی، براساس موضوع پژوهش پیشنهاد می شود. محدودیت های پژوهش (اعم از محدودیت هایی که در کنترل پژوهشگر قرار داشته اند و یا خارج از کنترل وی بوده اند) بیان می گردد. پیشنهادهایی برای پژوهش های بعدی و پیوست ها(شامل سوال های مصاحبه، نمونه ای از پرسش نامه، نمونه هایی از مکاتبات انجام شده با دستگاه ها و …) ارایه می گردد.


پژوهش های علمی و یا پایان نامه های تحصیلی در فصل هایی به شرح زیر تشکیل می گردد:

فصل اول: طرح پژوهش

فصل دوم: دیدگاههای نظری یا ادبیات پژوهش

فصل سوم: متدولوژی یا روش و مراحل اجرای پژوهشی

فصل چهارم: یافته های پژوهش

فصل پنجم: تجزیه و تحلیل یافته ها

فصل ششم: خلاصه پژوهش و پیشنهاد ها در برخی از پژوهش ها و رساله های تحصیلی

فصل های چهارم و پنجم در یکدیگر ادغام می شود. علاوه بر فصل های بالا، در ابتدا قبل از فصل اول، پیش گفتار، فهرست مطالب، جدول ها و شکل ها و پس از فصل ششم، فهرست منابع، نمونه ای از پرسش نامه ها (در صورت استفاده) و نمونه ای از مکاتبه های انجام شده با دستگاه ها، برای کسب اطلاعات، ارایه می گردد.


فهرست منابع

خلیلی شورینی، سیاوش: روش های تحقیق در علوم انسانی (انتشارات یادواره کتاب تهران ۱۳۷۵)

دلاور، علی: مبانی نظری و عملی پژوهش در علوم انسانی و اجتماعی (انتشارات رشد، تهران ۱۳۷۴)

ساده، مهدی: روش های تحقیق با تاکید بر جنبه های کاربردی (انتشارات هما، تهران ۱۳۷۵)

معین، محمد، فرهنگ فارسی (انتشارات امیرکبیر، تهران ۱۳۷۱)

نادری، عزت الله، سیف نراقی، مریم: روش های تحقیق و چگونگی ارزشیابی آن در علوم انسانی (انتشارات بدر، تهران ۱۳۷۶)

نبوی، بهروز: مقدمه ای بر روش تحقیق در علوم اجتماعی (انتشارات فروردین، تهران ۱۳۷۵)


+ نوشته شده در  جمعه دوم اسفند 1392ساعت 0:45  توسط داود  | 

روز دفاع از پایان نامه چه کنم؟

اضطراب در چشم هایش موج می زند. می گوید نزدیک دفاعم است، چه توصیه هایی داری؟ برای او و برای همۀ دوستانی که روزی قرار است در این نظام آموزشی یا نظامی مشابه دفاع کنند، تجربۀ خودم را می گویم.

شما هم اگر دفاع کردید از تجربیات خودتان برایم بنویسید.


 

به نظر من:

1- اصلاً لازم نیست برای روز دفاع اضطراب داشته باشید. روز دفاع یکی از روزهای خوب زندگی آدم است، مثل روز تولد! در آن روز همه به آدم توجه می کنند، گویی سوپر استار فیلم دفاعیه باشد!! آخر سر هم هر نمره ای بگیرید، آن روز روز آخر تحصیل شما در آن مقطع است.

این را هم بدانید که اغلب رساله ها/پایان نامه ها با نمره های 18-19-20 پذیرفته می شوند، نمره های کمتر دلایل اساسی دارند. دربارۀ این دلیل ها پایین تر را بخوانید. 

می بینید که همه این نمره نمره الف محسوب می شوند و حتی کمترین شان هم آن قدر بد نیست که ارزش داشته باشد اعصاب خودتان را خورد کنید.


2- انتخاب موضوع، استادان راهنما و مشاور و اعضاء داوری (اگر با نظر شما انتخاب می شوند) را جدی بگیرید. 

موضوع شما نباید آن قدر بزرگ باشد که نتوانید آن را جمع و جور کنید. دیده شده است که دانشجویانی با موضوعات بسیار مفصل از شروع به نوشتن هم وحشت دارند و این طور حتی تا پای انصراف هم رفته اند.

موضوع شما باید در تخصص شما و در ارتباط با تجربه و کار استادان راهنما و ترجیحاً مشاور شما باشد.

استاد راهنمای شما مثل پدر/مادر شما در جلسه دفاعیه است. او می تواند به کیفیت کار شما ارتقا بخشد، حامی شما باشد، همه چیز را چنان تنظیم کند که جلسه بر طبق نظر او و شما پیش برود، ریزبینی های استادان داور را گوش زد کند و به سئوالات مشکل شان پاسخ بدهد و ... 

پس در انتخاب استاد راهنما، از استادان کارکشته تر، با مطالعه تر و پرتجربه تر، استادان خوش زبان و خوش برخوردتر بهره کافی را ببرید. ضمناً استادانی را که نظرشان تنها مورد قبول خودشان است و غیرمستدل و غیرقابل دفاع است، تا جای ممکن کنار بگذارید. 

استادی که انتخاب می کنید باید آن قدر وقت داشته باشد که بتواند چیزهایی  که شما نوشته اید را بخواند، تصحیح کند یا به شما راهنمایی های بیشتری بکند. استادی که وقت ندارد دو هفته ای یک بار شما را ببیند (حداقل یک ربع) و مطالب شما را بخواند (ماهی حداقل 20 صفحه) برای راهنمایی رسالۀ شما مناسب نیست. او باید مطالب شما را بخواند تا بتواند دربارۀ آنها اظهار نظر کند یا در جلسه دفاعیه از شما دفاع کند. 

تا جای ممکن از استادانی که با هم موافق نیستند در یک رساله استفاده نکنید. البته این خیلی نادر استف اما ممکن است شما را درگیر گرفتاری های بین خودشان بکنند.

3- حداقل دو هفته را برای خواندن استادان راهنما، مشاور و داور اختصاص دهید. راهنما و مشاور اگر کار شما را زودتر دریافت کنند، حتماً وقت کافی برای خواندن آن را پیدا می کنند و در نتیجه بهتر از شما دفاع می کنند.

حتی به نظر من ایرادهای داوری که متن را به خوبی خوانده صد شرف دارد به داوری که وقت نکرده رساله را بخواند و حالا دارد عیب تراشی و کلی گویی می کند. ممکن است اصلاً اشکالاتی را گوش زد کند که شما انجام نداده اید و می دانید که آن وقت هم شما نمی توانید کار زیاد مهمی بکنید.

4- استاد مشاور را جدی بگیرید. استاد مشاور شما اگر متن را زودتر دیده باشد و در جریان تدوین آن باشد، می تواند به یکی از حامیان شما در جلسه دفاع تبدیل شود، وگرنه با شما سمپاتی نخواهد داشت!!

5- از استادان بخواهید که اشتباهات شما را به شما مکتوب بدهند. این نوشته ها ممی تواند شما را در هر بار تصحیح راهنمایی کند. هر بار هم که متن رساله را برای استادان راهنما یا مشاور می برید، نسخۀ قبلی را به همراه ایراداتی که به شما گرفته است، نیز تحویل بدهید.

این موضوع به آنها کمک می کند که به یاد بیاورند دفعۀ قبلی چه چیزهایی را گوشزد کرده اند و حالا می توانند با یک نگاه کوتاه بفهمند شما از آن دفعۀ قبل تا این دفعه چه چیزهایی را تصحیح کرده اید. 

5- فراموش نکنید که در جلسه دفاع نمره را به گروه شما (دانشجو، استاد راهنما و گاه استاد مشاور) می دهند. پس اگر گام های قبلی را درست برداشته باشید، نگرانی ندارید...

6- روز قبل با استادانتان تماس بگیرید و یک بار دیگر روز و ساعت را چک کنید.

7- برای کارهایی که باید تا آن روز انجام دهید فهرستی تهیه کنید و پس از انجام دادن هر کدام کنارش علامت بزنید.

8- هماهنگی کارهای مربوط به جلسه دفاعیه را به یکی از نزدیکانتان بسپارید. لحظه ای که شما در حال خطابه خواندن هستید، ممکن است در یکی از کارهای دیگر اختلال پیش آید و خود شما نمی توانید آن را درست کنید.


9- از یکی از دوستانتان بخواهید از جلسه دفاع شما فیلم و عکس بگیرد. بعدها این روز یکی از به یاد ماندنی ترین جلسات زندگی شما خواهد شد... 

دقت کنید که فیلم برداری های خود دانشگاه کافی نیست. البته اگر بخواهید می توانید به روابط عمومی دانشگاه تان نامه ای بنویسید و رونوشتی از فیلم روز دفاعیه تان بگیرید. اما این فیلم به احتمال زیاد تنها حاوی تصاویر خود شما و استادان است تنها لحظه هایی که دارید صحبت می کنید! نه تصویری از حضور/عدم حضور مخاطبان و نه عکس العمل استادان به حرف های شما یا دیگران است!!!

10- آخر جلسه بعد از اعلام نمره با استادان و دوستان تان عکس یادگاری بگیرید.

11- پذیرایی کاملی از حاضران ترتیب دهید. مرسوم است که نوشیدنی و شیرینی (متناسب با فصل) حتماً پس از دفاع سرو می شود. می توانید چند نوع نوشیدنی خریداری کنید و به حاضران حق انتخاب بدهید.

روی میز استادان از نوشیدنی ها و شیرینی ها + آب معدنی بچینید. گاهی میوه هم رنگ و لعاب خوبی به میز استادان می دهد.

می توانید با دادن انعام به آبدارچی دانشگاه، از او بخواهید برای استادان در طول جلسه، چای/نسکافه بیاورد یا در انتهای جلسه پذیرایی را او انجام دهد.

12- روی میز خودتان یک بطری آب معدنی قرار دهید تا اگر گلویتان خشک شد، بتوانید از آن بنوشید.

13- هنگام ایراد خطابه باید سرپا بایستید. وقتی تا استادان اجازه ندادند، ننشینید. یعنی ممکن است کل طول جلسه را سرپا باشید!

14- پذیرای انتقاداتی که به شما می شود باشید. حتی اگر به خودتان و کارتان خیلی اعتماد دارید، باز هم همه نظرات را بشنوید. نظرات دیگران می تواند بر غنای کار شما بیفزاید.

15- وقتی در جلسه دفاعیه نکته ای را به شما می گویند، آن را یادداشت کنید. (پس باید قلم و کاغذ داشته باشید). این موضوع هم ادب شما را می رساند و هم برای یادآوری حرف های استادان تان مجبور نمی شوید کل فیلم را بالا و پایین کنید!

16- برای این که حاضران بهتر حرف های شما و استادان را دنبال کنند، می توانید به آنها برگه ای تکثیر شده حاوی نکات کلیدی دربارۀ مطالب پایان نامه تان (معرفی، پیشینه، بخش های رساله، طرح مسأله و نتیجه گیری) را میان آنها پخش کنید. یا پاورپوینت درست کنید.

17- از همه دوستان، آشنایان، اقوام، استادان و عموم دانشجویان و علاقه مندان برای حضور در جلسه تان دعوت کنید. این روز روز خوب زندگی شما است، حضور آنها می تواند به شما دلگرمی بدهد و هم در نگاه استادان تان به شما تاثیرگذار باشد. 

18- از افراد مهمی که در جلسه دفاعیه شما حاضر شده اند، در متن خطابه نام ببرید و تشکر کنید.

19- از استادان تان در ابتدای رساله مکتوب و در ابتدا یا انتهای خطابه شفاهی تشکر کنید و کمک های آنها را گوش زد کنید.

20- وقتی برای استادان از شما خواستند که برای  مشورت برای نمره بیرون بروید همه حضار را به بیرون راهنمایی کنید و خودتان آخر همه بیرون بروید. بیرون در از حضار تشکر کنید و هنگام داخل شدن جزء الین نفرات وارد شوید.

21- به پدر و مادر و نزدیکان تان گوشزد کنید که در هنگام قرائت نمره همه باید سر پا بایستند. خودتان هم حتماً بایستید.

22- می توانید رساله تان را به پدر و ممادر، همسر یا یکی از دوستان تقدیم کنید. در این صورت آن را در پاورپوینتتان بیاورید یا در خطابه ذکر کنید.

23- اگر پدر و مادر یا همسر و فرزندانتان در طول تحصیل شما را درک کرده و با شما همکاری کرده اند، از آنها تشکر کنید.

24- بعد از اعلام نمره به سمت استادان تان بروید و یک بار دیگر از آنها تشکر کنید. تشکر از استاد داور یادتان نرود.

وظیفۀ استاد داور ایراد گرفتن از کار شما است، به خاطر ایرادهایی که به شما گرفته است، نرنجید.


فعلاً چیز دیگری یادم نیست، اگر یادم بیاید اضافه می کنم!

موفق باشید!

سیده فاطمه موسوی 

با توجه به تغییر تعداد واحد پایان نامه از 4 به 6 واحد و در نتیجه تاثیر محسوس نمره پایان نامه در معدل کل اکتسابی مقطع کارشناسی ارشد و نیز تاثیر نمره آن در پذیرش دوره دکتری بدون آزمون، نگارش پایان نامه متناسب با تخصص و مخصوصاً ارائه مطلوب آن در جلسه دفاع ضروری می نماید. لذا با در نظر گرفتن این ضرورت و با عنایت به مشکل عموم دانشجویان مقطع ارشد درباره چگونگی ارائه پایان نامه و عدم آشنایی ایشان با مقتضیات جلسه دفاع، بر آن شدم که نکاتی را در این خصوص خدمت دانشجویان عزیز کارشناسی ارشد متذکر شوم :

الف ـ بعد از تائید پایان نامه توسط اساتید راهنما و مشاور، دانشجو باید برای تشکیل جلسه دفاع و تعیین اساتید داور با قسمت تحصیلات تکمیلی و مدیریت محترم گروه هماهنگ شود. تعیین استاد یا اساتید داور به تشخیص مدیر گروه خواهد بود و شایسته نیست که دانشجو در این خصوص اظهار نظر کند یا اقدامی غیرمتعارف انجام دهد.

ب ـ تحویل نسخ پایان نامه و مقاله مستخرج از آن به اساتید، حداقل باید یک هفته قبل از جلسه دفاع باشد.

ج ـ نحوه انجام دفاع و شرایط ان

بعد از تعیین روز و ساعت دفاع توسط تحصیلات تکمیلی دانشجو باید یک ساعت قبل از دفاع حداقل از طریق پیامک ساعت دفاع را به اساتید یادآوری کرده و جهت مهیا ساختن سالن دفاع در محل دفاع حاضر باشد.

از دانشجوی ارشد این انتظار می رود که با توجه به مدت زمانی که بر روی موضوع کار کرده است بتواند در حد تسلطِ بر موضوع، سخنرانی کرده و همچنین به سوالات هیات داوران پاسخ دهد. سوالات و اشکالات هیات داوران معمولاً شکلی (راجع به شکل پایان نامه) و ماهوی (محتوای پایان نامه) خواهد بود. برای همین توصیه می شود که دانشجو در هر دو قسمت توجه و عنایت لازم را داشته باشد و به ویژه پایان نامه را بر اساس آیین نامه دانشگاه تنظیم نماید.

توصیه می شود که دانشجو به شکل زیر و در قالب یک سخنرانی از موضوع خویش در فاصله یک ربع الی بیست دقیقه دفاع کند. شروع دفاع منوط به اعلام استاد راهنما و رسمیت یافتن جلسه توسط ایشان می باشد. رعایت موارد زیر در سخنرانی ضروری است و موجب می شود که ارائه راحت تر و جذاب تر باشد. البته نکات زیر باید در قالب سخنرانی باشد نه به صورت تیتروار یا بیان شماره.

1-    بنام خدا

2-    معرفی موضوع و اساتید راهنما و مشاور

3-    سپاسگزاری از اساتید حاضر در جلسه و نماینده تحصیلات تکمیلی و حضار

4-    بیان دلیل یا دلایل انتخاب موضوع پایان نامه و اهمیت آن بویژه از حیث مطالعات حقوقی ـ اجتماعی

5-    بیان مدت زمان کار بر روی پایان نامه و نحوه جمع آوری منابع و مشکلات راجع به آن

6-    ذکر سوالات تحقیق و فرضیات (سه سوال + سه فرضیه)

7-    بیان روش تحقیق و ساماندهی تحقیق

8-    ذکر سوال اول + مباحث مربوط به آن در پایان نامه (در حد 3 الی 4 دقیقه)

9-    ذکر سوال دوم + مباحث مربوط به آن در پایان نامه (در حد 3 الی 4 دقیقه)

10-ذکر سوال سوم + مباحث مربوط به آن در پایان نامه (در حد 3 الی 4 دقیقه)

11- جمع بندی مباحث و نتیجه گیری (دقت شود که نتیجه گیری باید بر اساس سوالات و فرضیات تحقیق و به صورت خلاصه ارائه شود)

12-ارائه پیشنهاد (دقت شود که به سه الی پنج پیشنهاد اصلی اشاره شود. معمولاً تطویل این قسمت موجب آزردگی هیات داوران می شود)

بعد از اتمام سخنرانی نوبت به استاد راهنما می رسد که اگر توضیحی داشته باشد ارائه دهد و در غیر این صورت از اساتید داور تقاضا می کند که پایان نامه را داوری نمایند.

نکات زیر به دانشجویان گرامی توصیه می شود :

1-    دانشجو باید چند برگ سفید برای یادداشت برداری تذکرات اساتید به همراه داشته باشد.

2-    دانشجو نباید مابین سخنان اساتید وارد شود. این امر ممکن است موجب ناراحتی برخی از اساتید شود.

3-    در صورت تقاضای استاد داور، دانشجو می تواند پاسخ سوال یا سوالات مطروحه را بدهد.

4-    دانشجو در پشت میز دفاع باید سمت یا عنوان خارج از دانشگاه خویش را فراموش کند و فقط به عنوان دانشجو سخنرانی کرده و به سوالات پاسخ دهد.

5-    قبل از دفاع بهتر است که دانشجو چند بار ارائه پایان نامه را در حضور جمع دوستان یا خانواده تمرین کرده باشد.

6-    پوشیدن لباس مناسب توصیه می شود. استفاده از لباس های آستین کوتاه، کراوات یا امثالهم مناسب جلسه دفاع نیست.

7-    دانشجو سعی کند از مجادله با اساتید پرهیز کند و در کمال احترام و آرامش به سوالات پاسخ دهد.

8-    دانشجو سعی کند اساتید را با لفظ استاد، آقای دکتر و ... خطاب قرار دهد. بیان نام اساتید بدون لفظ دکتر ممکن است موجب ناراحتی برخی از اساتید شود.

9-    آوردن کادو یا امثالهم برای اساتید در روز جلسه دفاع شایسته نیست و ممکن است موجب سوءبرداشت شود.

10- تشکر از خدمت کار سالن دفاع فراموش نشود.

11-بعد از پایان جلسه لازم است حضار سالن را ترک نمایند تا هیات داوران جهت تعیین نمره وارد شور بشوند.

 

در پایان آرزو می کنم که مطالب فوق بتواند در ارائه یک سخنرانی مطلوب توسط دانشجویان عزیز موثر باشد.


به طور کلی برای غلبه بر هيجانات جلسة دفاع رعايت نکات زير بسيار مفيد است.

- قبل از شروع جلسه و ايراد سخنرانی، ذهن خود را بر روی موضوع و مطالب سخنرانی متمرکز کنيد.

- اعتماد به نفس داشتن در اين لحظات بسيار ارزشمند و کار ساز است. از ايجاد تشويش و نگرانی با زمزمه کردن عباراتی مثل «چرا گلويم خشک شده؟»، « چرا دستهايم می لرزد؟» و يا «بدجوری خودم را به دردسر انداختم.» جداً اجتناب نماييد.

- سعی کنيد هنگام سخنرانی بيشتر به حضار بنگريد و از غوطه‌ور شدن در انبوه نوشته‌های متنی پرهيز کنيد.

- کوشش کنيد دربارة موضوعی صحبت کنيد که کاملاً آشنايی و تسلط داريد.

- واقع گرا باشيد. فراموش نکنيد که هر کسی ممکن است در شرايط مشابه تا حدودی دچار اضطراب گردد.

- حاضرين در جلسه به خوبی قادر به درک شرايط شما هستند. بنابراين گردش نگاه شما در ميان آنها باعث نوعی حس قدرتمندی و تجديد قوا خواهد شد.

- به روال معمول و شيوة خودتان سخن بگوييد و زبان و يا لهجة عاريتی استفاده نکنيد.

- قبل از شروع جسلة دفاع موضوع سخنرانی خود را چند بار مرور کنيد و حتی می‌توانيد در حضور دوستانتان آنرا با صدای بلند بيان کنيد. 
مطمين شويد که مجموع زمان صرف شده از 30 دقيقه بيشتر نمی‌شود.

- موضوع اصلی و محوری سخنرانی را در آغاز برای شنوندگان تشريح کنيد و سعی کنيد مطالب خود را حول همين محور ادامه بدهيد.

- در شنوندگان تصاوير ذهنی نسبت به مطالب سخنرانی ايجاد کنيد. در ادامة سخنرانی هرچند به قبل برگشته و با مرور گذرا، حضار را در جريان آنچه گذشته قرار دهيد. 

- هرگز در حين سخنرانی پوزش نخواهيد. زيرا اين يکی از علايم تشويش و اضطراب است.

- سخنرانی خود را با استفاده از جملاتی بسيار سليس، روان و واضح پيش ببريد. به شنوندگان تلقين کنيد که راجع به مسايل مطرح مسلط و صاحب نظر هستيد. برای کنترل هر جه بيشتر جلسه حضار را در بحث وارد کنيد.

- با افزايش و کاهش به موقع تن صدا و همچنين مکث‌های حساب شده و به موقع در کلام و نيز حرکات ريتميک و سيال دست های خود تحرک و پويايی را به جلسه تزريق کنيد. 

- زمان را متناسب با عناوين مهم قابل طرح تنظيم کنيد و در طول جلسه دفاع با دقت زمان سپری شده را در نظر داشته باشيد؛ و تناسب زمان باقيمانده را با عناوين باقی مانده کنترل کنيد.

- برای حضار به خصوص هييت دوران احترام زيادی قايل شويد. 
مخاطب قرار دادن آنها در چارچوب ضوابط اخلاقی الزامی است.

در صورتی که شما را مخاطب قرار دادند سعی کنيد در وهلة اوّل بدقت مطالب آنها را ياداشت نماييد. 
در مورد هر سؤالی جواب مناسب، روشن و قانع کننده بدهيد.

و اگر باز هم جوابتان فهميده نشد قول بدهيد که در آيندة نزديک جواب آنرا پيدا خواهيد کرد. از گفتن عباراتی چون «نمی‌دانم» و مثل آن جداً خودداری نماييد. 

- از مصرف داروهای محرک و يا آرام بخش جداً خودداری کنيد.

تناسب مطالب قابل طرح در جلسة دفاعيه با زمان تعيين شده

زمان تخصيصی در جلسة دفاع معمولاّ به وسيلة مدير جلسه اعلام می‌شود. در صورتيکه بنا به هر دليل زمان به محقق اعلام نشد؛ توصيه می‌شود زمان مناسب برای جلسة دفاع خود را 30 دقيقه فرض نمائيد.


+ نوشته شده در  چهارشنبه شانزدهم بهمن 1392ساعت 0:7  توسط داود  | 

نکات مهم در جلسه دفاع از پایان نامه


 
 

· چکیده نقش مهمی در ارائه پایان نامه دارد چون داوران به ندرت کل پایان نامه را مطالعه می کنند و بیشتر به چکیده توجه می کنند.از نظر داوران چکیده باید شامل موارد زیر باشد:

مقدمه ای برای موضوع در چند سطر،بیان مساله تحقیق که می تواند شامل ادبیات تحقیق هم شود در 1 پاراگراف،روش شناسب تحقیق در 2یا 3 سطر،یافته های تحقیق دریک پاراگراف و نهایتا تفسر از نتیجه ها و بحث در یک پاراگراف

· ارائه مساله باید کاملا دقیق باشد و دقیقا متن ان به صورت بیان یک مساله باشد نه ضرورت ان.یعنی پژوهشگر باید دقیقا ماهیت مساله بودن ان را بیان کند نه اینکه بگوید ای موضوع از این لحاظ ضروری است بلکه بگوید این یک مساله است که باید بنا به این دلایل برطرف شود.

· در مرور ادبیات تحقیق باید هدف مطرح ساختن ارائه اطلاعات و دانشی باشد که در این زمینه امده است باشد و باید معلوم شود چرا با وجود همه ادبیات موجود در این زمینه این موارد را گزینش کردیم .ملاک گزینش ادبیات تحقیق باید نوع مساله و نوع سوالات موجود در تحقیق باشد.

· در مرور ادبیات تحقیق،محقیق باید حضور خود را نشان دهد مثلا باید از یافته های یک محقق که ادبیات ان را مطالعه کرده انتقاد کند و یا معلوم کند که این اطلاعات چه رابطه ای با تحقق او دارد.

· اگر از مدل یا شاخصی در تحقیق استفاده می کنید باید هر کدام را ارزیابی کنید و دلیل استفاده را بگویید و یا اگر مدلی یا شاخصی را نام می برید ولی در تحقیق از ان استفاده نمی کنید باید توضیح چرای رد این مدل را در استفاده در این پایان نامه توضیح دهید.

· باید بر اساس مساله موجود مدل انتخاب کرد و یا اگر در این میان برای تحقیقتان مدل جدیدی می توانید ارائه دهید بسیار خوب است و اگر مدل را خودتان از ترکیب یا اصلاح مدلها بدست اورده اید حتما در دفاع از پایان نامه این موضوع را پررنگ کنید .

· روش شناسی خود را چه در تحقیق و چه در ارائه کاملا مشخص کنید که کمی است ،کیفی است یا ترکیبی.

· اکثر محققین در پایان نامه ها مطالعه موردی انجام می دهند ولی ان را یک پژوهش پیمایشی اعلام می کنند باید دقت کنید که در این موارد بگویید رویکرد مطالعه موردی بوده است با استفاده از روش پیمایشی یا روشهای دیگری که استفاده کرده اید.

· اگر در گرداوری اطلاعات از پرسشنامه استفاده کرده اید چون احتمالا خود پرسشنامه ای بودن داده ها را یک محدودیت می دانید بهتر است از روشهای برطرف کردن این محدودیت استفاده کنید مثل روشهای 3 بعدی کردن اطلاعات یا جمع اوری داده در زمانهای مختلف و یا مصاحبه.در هر صورت اگر از این روشهای استفاده کردید حتما وحتما در دفاع خود از انها یاد کنید و بگویید که محدودیت پرسشنامه را با این روشها جبران کردید.

· حتما در دفاع از پایان نامه خود در مورد دقت و روایی پرسشنامه های خود سخن بگویید و به طوردقیق توضیح دهید که چگونه روایی و اعتبار ان را بدست اورده اید مثلا اگر ازمون ازمایشی از پرسشنامه ها به عمل اوردید حتما بگویید این کار را کرده اید حتی تعداد پرسشنامه ها را هم بیاورید.و از نام اساتیدی که در این مسیر به شما کمک کرده اند نیز استفاده کنید.

· در پیشنهاد دهی پایانی پرسشنامه باید به مسائل محیط زیستی ،حقوق شهروندی،اخلاقیات،و ... توجه کنید و اگر پیشنهادی یکی از این موارد را نقض می کند حتما توضیح دهید که چرا با وجود این مساله شما این پیشنهاد را می دهید. داور باید مشاهده کند که شما همه زوایای پیشنهادتان را می شناسید و حتی برای جنبه های مضر ان نیز توضیحی دارید.

· اگر مطالعه شما در نهایت منافعش به گروه خاصی می رسد باید معلوم کنید گروه چه خصوصیاتی دارد.مثلا اگر منافع نتایج شما به کودکان زیر 8 سال می رسد این را مشخص کنید.

· در نگارش نام خود چه در پایان نامه چه در پاورپوینت حتما خود را پژوهشگر یا محقق تعریف کنید و اصلا از کلمه مولف و یا نگارنده استفاده نکنید.

· سوالات و اهداف در تحقیقتان باید واضح ،صریح و ساده باشد و پیچیدگی در ان نباشد.به طوریکه خواننده ان را به راحتی درک کند.

· اگر چندین تعریف در مورد موضوع خاصی ارائه می دهید.حتما صریحا اعلام کنید که از کدام تعریف در پایان نامه خود استفاده می کنید.و اساس پایان نامه شما بر اساس این تعریف است.مثلا بنویسید و بگویید(در دفاع):اساس پایان نامه من روی این تعریف است و یا از این تعریف استفاده می شود.

· دفاع از پایان نامه شما 50% نمره پایان نامه شما می باشد پس با اعتماد به نفس ،قوی و مغرورانه از ان دفاع کنید.

· در طراحی پاورپوینت جلسه دفاع خود دقت کنید ،از رنگ های تیره استفاده نکنید،سعی کنید از متحرک سازی در پاورپوینت تا حد ممکن استفاده کنید(مثلا اگر در یک جدول یه یک عدد رسیده اید و این عدد را می خواهید در ان اسلاید نشان دهید،عدد مورد نظر را به شکل متحرک وارد صفحه کنید و در جای مورد نظر قرار دهید.)،پاورپوینت خود را با عنواینی که می خواهید از انها صحبت کنید ،نکات اساسی ،جداول ،نمودارها،مدلها ارائه دهید،از نوشتن توضیحات طولانی در پاورپوینت بپرهیزید چون ارزش کار شما را پایین می اورد و دیگر جذابیتی برای داوران ندارد.داور شما باید از تماشای پاورپوینت شما لذت ببرد و مشتاق باشد که در زمان گوش کردن به شما ان را نیز مطالعه و مشاهده کند ،اگرپاورپوینت شما از جملات پر شده باشد دیگر حتی به ان نگاه نمی اندازد و به مشکلات کار شما دقت می کند اما پاورپوینت خوب و زیبا و جذاب می تواند ذهن داوران را از روی مشکلات کار شما به نقاط قوت کار شما انتقال دهد.

· حجم پایان نامه شما نیاید زیاد باشد.حجم مورد نظر اکثر داوران پایان نامه ای با 20-30 هزار کلمه می باشد البته در مورد رساله دکتری این رقم به 60-80 هزار کلمه می رسد.

· اگر از حروف اختصاری در پایان نامه خود استفاده می کنید .حتما در اولین جایی که از ان نام بردید ان را تعریف کنید(مثلا IT=Information Technology)

· اگر حجم پایان نامه شما زیاد شده است و لازم است بخشی را حذف کنید ،می توانید حذفیات را در بخش پیوست پایان نامه ارائه دهید.

· می توانید نام کتابها و مطالبی که در رابطه با پایان نامه خود از ان استفاده کردید ولی از انها در پایان نامه خود استفاده نکردید در کتاب نامه پایان نامه خود بیاورید.

· از یک روش واحد برای رفرنس دهی استفاده کنید.روش مورد نظر داوران اکثراروش APAمی باشد.

· در ابتدای دفاع خود ابتدا از اساتیدی که شما را در اجرای ان کمک کرده اند و اساتید که در جلسه دفاع حضور دارند با ذکر نامشان تشکر کنید.در پایان پاورپوئینت خود نیز از این افراد نام برده و از تشکر خود را اعلام کنید. در پایان جلسه دفاع بار دیگر از این افراد و افراد حاضر در سالن تشکر کنید.

· شما یک محقیق هستید و نه یک دانشجو در مقابل اساتید ،شما بهتر از هر فردی از زوایای تحقیقتان مطلعید پس با قدرت و جسارت از ان دفاع کنید.و این را به خاطر داشته باشید که شما در مورد تحقیقتان از داوران بیشتر می دانید و این شما هستید که با دفاع خود باید از ان را درخشان کنیدپس با گفتن اینکه من نگرانم یا استرس دارم خود و کارتان را ضعیف نشان ندهید.شما باید درجلسه دفاع خود ثابت کنید که دیگر یک کارشناس ارشد و محقق می باشید .حتی طوری برخورد کنید که نشان دهد شما به کارتان و نتایجتان 100% اعتماد دارید و به هیچ وجه ایرادی بر ان وارد نیست. کمی خود بزرگ بینی و شکست ناپذیری در اینجا بد نیست.این به داوران القا می کند که شاید واقعا کار شما فوق العاده است و حتما نقصی ندارد.پس به هیچ وجه شکسته نفسی نکنید(اینجا کاربردی ندارد)

· در هنگام دفاع خود بر روی اسلایدهایی که در ان مدل یا جدول مهمی و یا نموداری را ارائه داده اید بیشتر مکث کنید و اجازه دهید تصویر این مدل در ذهن داوران نقش ببنند. با اعتماد به نفس از انها سخن بگویید .

· همه نکات مثبتی که کارتان دارد،همه زحماتتان را ،همه کارهایی که برای بهبود کارتان انجام دادید را در دفاع خود ذکر کنید طوری که داوران احساس کنند شما کار بزرگی را به انجام رسانده اید.

· وقت دفاع خود را رعایت کنید.شاید به شما 20-30 دقیقه وقت برای دفاع دهند بهتر است برای خود 25 دقیقه در نظر بگیرید و قبلا دفاع خود را در این محدودیت زمانی تمرین کنید .

· از مطالبی که در دفاع خود می خواهید مطرح کنید نت برداری کنید زیرا با وجود استرس شاید بعضی از انها را فراموش کنید.نیم نگاهی به انها انداختن می تواند به شما در یاداوری کمک کند.

· حتی اگر به شما تذکر داده شده است که در 20دقیقه دفاع کنید باز هم سعی کنید در زمان مورد نظر خود ان را انجام دهید.چون بعدا اگر چیزی را از قلم بیندازید داوران ان را نقص می بینند و بعد که می گویید شما گفتید در این محدوده زمانی دفاع کنید می گویند "2-3 دقیقه بالا و پایین مهم نیست اما این موضوع که شما مطرح نکردید مهم است".پس اجازه دهید با ارامش کار خود را در زمانی که خودتان قبلا تمرین کرده اید به اتمام برسانید .

· از استفاده واژه های عربی و انگلیسی بپرهیزید و سعی کنید در صورت امکان از کلمات فارسی استفاده کنید.به مفهوم کلمات دقت کنید مثلا شاید در اکثر کتابها بیاید تسهیم دانش اما شما باید توجه کنید که شما باید از کلمه به مشارکت گذاری دانش استفاده کنید چرا که تسهیم دانش به معنی ان است که هر فرد سهم خود را بر می دارد اما به اشتراک گذاری معنی دیگر دارد.

· در دفاع خود دقت کنید به گونه ای باید دفاع کنید که افراد داخل سالن که از تحقیق شما بی اطلاع هستند کاملا موضوع را درک کنند و باید روان ،پیوسته و ساده مطالب را بیان کنید.

· توجه کنید که داوران کمتر متن کل پایان نامه را مطالعه می کنند بلکه چکیده،و فصل 3 پایان نامه شما که حاوی روش شناسی است را مطالعه می کنند پس سعی کنید این بخش ها را به دقت و ظرافت بنویسید.

· بیشترین خطاهایی که داوران می گیرند روی مسائل روش شناسی تحقیق می باشدچرا که اکثرا در رابطه با موضوع شما اطلاعی ندارند اما در مورد روش تحقیق خوب می دانند پس سعی کنید روی این بخش چه در نگارش و چه در دفاع دقت کنید.

+ نوشته شده در  سه شنبه پانزدهم بهمن 1392ساعت 23:56  توسط داود  | 

آموزش ایجاد پیوند در نرم افزار Power Point


آموزش ایجاد پیوند در نرم افزار  Power Point

 


در Power Point میتوان متن ، تصویر و کلید های عملیاتی را با ایجاد پیوند یا Link به دیگر اسلاید ها هدایت نمود. برای این کار کافی است آیتم مورد نظر را انتخاب کرده و از نوار ابزار استاندارد گزینه Insert Hyperlink را انتخاب میکنیم. روش دیگری برای اعمال Link به آیتم ، راست کلیک بر روی آن و انتخاب Hyperlink است.

با انتخاب این گزینه پنجره ای باز میشود که با انتخاب : Existing file or Webpage ، میتوان به سایتهای اینترنتی یا فایلهای موجود در کامپیوتر عمل Link را انجام داد.

گزینه Place in this Document ، لیست اسلایدهایی را که فایل جاری ایجاد کرده است را در اختیار شما قرار میدهد که با انتخاب هر کدام از آنها میتوان لینک به شماره اسلاید مربوطه انجام داد.

ـ نکته :

هنگامی که در Power Point اقدام به ایجاد Link میکنیم، حتما باید در نمای Slideshow قرار بگیریم تا نتیجه حاصل را بتوان مشاهده نمود.

متن هایی که Link شده اند تغییر رنگ داده و Underline میشوند.

ایجاد دکمه های عملیاتی برای ارتباط بین اسلاید ها : فرض کنید روی پرونده ای کار میکنید که در مورد رشته های Office توضیح میدهد. طبیعتا اولین اسلایدی که ایجاد میکنید لیستی از رشته های Office است که با قرار گرفتن روی هر کدام از رشته ها ، پیوند به اسلایدی که توضیح در مورد آن رشته را میدهد دارید. برای بازگشت به اولین اسلاید باید دائو دکمه Previous را بزنیم تا به اسلاید اول برسیم. پس بهتر است دکمه ای در هر اسلاید تعبیه کنیم تا در هر شماره اسلایدی که باشیم ما را به اولین اسلاید هدایت کند. همچنین دکمه هایی مانند Back ، و Forward که بتوان راحت تر بین اسلاید ها جابجا شد.

برای درج دکمه های عملیاتی از نوار ابزار Drawing از گروه Auto Shape میتوان Action Buttons را انتخاب نموده و یا از منوی Slide show این گزینه را فعال نمود. هر کدام از دکمه ها عملکرد خاصی را دارند که با ثابت نگه داشتن ماوس روی آنها مشخص میشود. همچنین میتوانیم خودمان برای دکمه ها عملکردی تعریف کنیم.

یکی از دکمه ها ، مثلا Home، را انتخاب میکنیم و با Drag روی اسلاید در محل مناسب قرار میدهیم. به محض اینکه دکمه روی صفحه قرار گرفت پنجره Action Setting باز میشود که در قسمت Hyper link to ، لیستی از عملکرد دکمه ها مشاهده میشود. به طور مثال Last Slide viewed ، ما را به آخرین اسلاید مشاهده شده میبرد و یا اگر URL را انتخاب کنیم ، میتوانیم با دادن آدرس سایت اینترنتی دلخواه ، برنامه را توسط این دکمه به آن سایت هدایت کنیم.

اگر بخواهیم دکمه ای داشته باشیم که ما را به یکی از فایلهای ذخیره شده در Power Point هدایت کند ، گزینه Other PowerPoint Presentation را انتخاب میکنیم.

همچنین میتوانیم دکمه های عملیاتی را خودمان طراحی کنیم. به این شکل که با یکی از ابزار های Drawing شکلی بر روی اسلاید میکشیم . سپس وقتی که به حالت انتخاب است روی آن راست کلیک میکنیم و گزینه Action Setting را انتخاب میکنیم و در لیست موجود در Hyperlink عملکردی برای آن تعریف میکنیم. همچنین میتوانیم در پنجره Insert Hyperlink برای دکمه، Screen Tip تعریف کنیم و در Slide Show مشاهده کنیم.

● Setup Show :

پنجره Setup Show را میتوان از منوی Slide Show ظاهر کرد. در این پنجره تنظیماتی انجام میدهیم که روی نمای Slide Show میتوانیم نتیجه آن را با انتخاب یکی از سه راه زیر مشاهده کنیم :

1) Presented by a Speaker Full screen : نمایش اسلاید در حالت تمام صفحه که حالت پیش فرض نمایش در Power Point است.

2) Browsed by an Individual window : نمایش Slide show در داخل یک پنجره

3) Brows at a kiosk Full screen : نمایش Slide show به صورت تمام صفحه با این تفاوت که در این حالت راست کلیک روی Slide show عمل نمیکند.

● Loop Continuously until Esc :

با فعال کردن این گزینه نمایش اسلاید ها در Loop یا حلقه افتاده و وقتی به آخرین اسلاید برسیم مجددا نمایش اسلاید ها از اول آغاز میشود.

● Show without Narration :

اگر نمایش اسلاید ها همراه با سخنرانی باشند ، با انتخاب این گزینه این امکان غیر فعال میشود.

● Show without Animation :

با انتخاب این گزینه امکان انیمیشن یا متحرک سازی اسلاید ها غیر فعال میشود و حتی اگر برای آنها انیمیشن در نظر بگیریم ، اسلایدها بدون آن نمایش داده میشوند.

● Show Scrollbar :

این گزینه وقتی فعال است که حالت Browsed by an Individual را انتخاب کرده باشیم و باعث آشکار شدن Scroll bar در پنجره میشود.

در قسمت Slides در پنجره Setup Show ، با انتخاب All نمایش اسلاید ها به ترتیب ایجاد و نشان داده میشوند. در قسمت بعدی میتوان حالت نمایش را با دادن شماره اسلاید تعیین نمود.

● Custom Show :

اگر این گزنه غیر فعال است ، پنجره را ببندید و از منوی Slide show این گزینه را انتخاب کنید. پنجه custom Show ظاهر میشود که با زدن دکمه New میتوانیم نام ناسبی را برای نمایش بگذاریم و نمایش اسلاید ها را با انتخاب اسلاید و زدن کلید Add سفارشی کنیم. در این حالت نمایش اسلاید ها متواند به طور دلخواه انتخاب شود.

به پنجره Setup Show برمیگردیم. این قسمت با تنظیم قبلی فعال شده و میتوانیم از آن استفاده کنیم. در قسمت Advanced Slides میتوانیم نحوه نمایش را با انتخاب گزینه Manually ( به طور دستی ) یعنی با زدن کلید Enter  کلیک ماوس انجام دهیم.

اگر تنظیمات زمان گذاری شده را قبلاض انجام داده باشیم میتوان با انتخاب Using Timing if Present نمایش اسلایدها را با توچه به زمان داده شده نشان داد.

● Slide Transition :

از منوی File گزینه New و سپس تب Presentation را انتخاب کنید و نمونه ای را برگزینید. مثلا Generic به نمای Slide Sorter بروید در نوار ابزار اختصاصی این نما اولین گزنه یعنی Transition Effect را باز کنید. با انتخاب هر کدام از گزینه های این بخش میتوانیم جلوه ای را برای جابجایی بین اسلاید ها انتخاب کنیم و در اسلاید انتخابی نتیجه کار ا مشاهده کنید. در اینجا میتوانید این تنظیم را برای تک تک اسلاید ها انجام دهید.

با اعمال این Effect ها به هر اسلاید ، علامت Slide Transition در پایین اسلاید ظاهر میشود که نشان دهنده این موضوع است که این اسلاید این جلوه را دریافت نموده . اما اگر بخواهیم به تمام اسلاید های موجود یک Effect واحد اعمال کنیم ، تا هنگام رفتن به اسلاید بعدی نشان داده شود ، مراحل زیر را دنبال میکنیم :

منوی Slide show گزینه Slide Transition را انتخاب میکنیم. در این پنجره نیز لیستی از جلوه ها که در Slide sort وجود داشته دیده میشود و میتوان سرعت جابجایی را بین اسلاید با یکی از سه گزینه ( Slow ( آهسته ) ، Medium ( متوسط ) و Fast ( سریع ) ) مشخص نمود.

در قسمت Advance ، که بسیار مهم هم میباشد شما میتوانید انتقال به اسلاید بعدی را با کلیک ماوس و یا به طور اتوماتیک Automatically After تنظیم کنید. در قسمت آخر میتوان زمان را بر حسب دقیقه و یا ثانیه تنظیم نمود. پس هر عددی که در این قسمت وارد کنید مقدار زمانی است که بین جابجایی که طول میکشد و به این طریق میتوان بدون هیچ گونه کنترلی نمایش اسلاید ها را نشان داد. همچنین در قسمت Sound میتوان برای این جابجایی ها صدایی را انتخاب کرد. در پایان با انتخاب Apply یا Apply to All تنظیمات به یک اسلاید یا همه اسلاید ها اعمال میشود.

● Rehearse Timing :

هنگامی که از منوی Slide Show گزینه ی Rehearse Timing را انتخاب می کنیم . برنامه بطوراتوماتیک وارد نمای Slide Show می شود و بالای این نما پنجره ی کوچکی ظاهرمی شود که توسط آن می توان آیتم های درون اسلاید رابرای نمایش زمان گذاری کرد،همچنین می توان توسط این گزینه زمان نمایش کل اسلایدها راتعیین نمود.

بازدن دکمه یNext دراین پنجره زمان برای اسلاید جاری گرفته میشودوبه اسلایدبعدی میرویم.

دکمه Pause توقف موقت زمان را روی اسلاید داریم و برای این که مجددا" Timer کارکند کافی است دوباره روی این دکمه بزنیم.

● Repeat :

● Repeat : باعث می شود زمان گذاری از صفر شروع شود. برای مشاهده ی زمان های اسلاید ها کافی است واردنمایslide sorter شویم ، پائین هر اسلاید زمان نمایش اسلایدرا نمایش می دهد.

● Custom Animation:

این گزینه درمنوی Slide Show دیده می شود و توسط گزینه های آن میتوان Object های درون اسلاید رامتحرک سازی نمودوبه سادگی نمایش اسلایدها راازحالت Static به حالت Dynamic تبدیل نمود.

درپنجره ی Custom Animation درقسمت Timing قرارمی گیریم. لیست آیتم های موجوددراسلایدجاری دیده می شود.که باانتخاب هرکدام آیتم موردنظردرون اسلاید درپنجره ی کوچکی دراین پنجره دیده می شودتعداد این موضوع هابستگی به محتویات داخل اسلایدبیشترباشد طبیعتا لیست مانیزطولانی تر خواهدبود.

هنگامی که موضوع انتخاب شده وگزینه Animate را فعال کردیم (پیش فرض روی گزینه ی Don’t Animate است)

موضوع درلیست Animation order قرار می گیرد. دراینجا میتوان تقدم و تاخر نمایش و انیمیشن شکل ها و موضوعات راتعیین نمود.

اگرخواستیم موضوعی ثابت باشد و انیمیشن نداشته باشد گزینه ی Don’t Animate را برای آن انتخاب می کنیم.

همچنین می توان نحوه ی نمایش رابایکی از دوحالت :

1) On Mouse Click 

2) Automaticaly

تعیین نمود که با انتخاب گزینه ی دوم زمان برحسب ثانیه قابل تنظیم است.

هرکدام از مواردی راکه انتخاب کرده ایم و درقسمت Animation Order قرارگرفته اندرا به طورجداگانه می توان جلوه ی خاص بدهیم. این کاررا باانتخاب موضوع وسپس ازرفتن به برگ نشان effect انجام می دهیم و درلیست Entry Animation یکی یکی جلوه ها را انتخاب کرده و بازدن روی Preview پیش نمایش آن را مشاهده می کنیم تامورددلخواه راپیداکنیم.

این ترتیب را برای تک تک موضوعات داخل اسلایدانجام می دهیم.

همچنین میتوان روی اسلایدها صداگذاری نمود که 2 حالت دارد.

1) برای تک تک اسلایدها ازقسمت Sound نمونه ای راانتخاب کرده وروی آن اعمال کنیم.

2) درلیست Sound آخرین گزینه یعنی Other Sound راانتخاب کنیم وصدای موردنظر رااز جای دیگر انتخاب کنیم.

نکته: در Power Point ازصداهایی می توان استفاده نمودکه پسوند .WAV داشته باشند. حال اگربخواهیم موزیکی را روی اسلایدها ازابتدا تا پایان به طوریکنواخت داشته باشیم اولین اسلاید رابا Other Sound شروع می کنیم و روی بقیه اسلایدها No Sound راتنظیم می کنیم. به این صورت موزیک به طوریکنواخت پخش می شود. البته بایدزمان اجرای موزیک و تعداد اسلاید هارا ازقبل تنظیم کنیم و اگرموزیک زودتراز اسلایدها به اتمام می رسد، دقیقا روی اسلایدی که صداقطع می شود بعدا ازقسمت Other Sound موزیک راشروع کنیم به این ترتیب مشکلی برای پخش همزمان پیش نمی آید.

در پنجره ی Custom Animation برگ نشان Chart effect هنگامی فعال می شود که دراسلاید ازیک نمودار (Chart) استفاده کرده باشیم که می توان بسته به نوع نمودار effect هایی را به آن اعمال نمود.

اگرروی اسلاید Right Click کنیم، گزینه ی Slide Layout و Apply Design دیده می شود.

+ نوشته شده در  سه شنبه پانزدهم بهمن 1392ساعت 23:41  توسط داود  | 

درس بزرگ زندگی



زماني‌ در بچگي باغ انار بزرگی داشتيم كه ما بچه ها خيلی دوست داشتيم،تابستونا كه گرماي شهر طاقت فرسا ميشد، براي چند هفته اي كوچ مي كرديم به اين باغ خوش آب و هوا كه حدوداً 30 كيلومتري با شهر فاصله داشت، اكثراً فاميل هاي نزديك هم براي چند روزي ميومدن و با بچه هاشون، در اين باغ مهمون ما بودن، روزهاي بسيار خوش و خاطره انگيزي ما در اين باغ گذرونديم اما خاطره اي كه میخوام براتون تعريف كنم، شايد زياد خاطره خوشی نيست اما درس بزرگی شد براي من در زندگيم!
تا جايی كه يادمه، اواخر شهريور بود، همه فاميل اونجا جمع بودن چونكه وقت جمع كردن انارها رسيده بود، 8-9 سالم بيشتر نبود، اون روز تعداد زيادي از كارگران بومي در باغ ما جمع شده بودن براي برداشت انار، ما بچه ها هم طبق معمول مشغول بازي كردن و خوش گذروندن بوديم! بزرگترين تفريح ما در اين باغ، بازي گرگم به هوا بود اونم بخاطر درختان زياد انار و ديگر ميوه ها و بوته اي انگوري كه در اين باغ وجود داشت، بعضی وقتا ميتونستي، ساعت ها قائم شی، بدون اينكه كسی بتونه پيدات كنه!
بعد از نهار بود كه تصميم به بازي گرفتيم، من زير يكی از اين درختان قايم شده بودم كه ديدم يكی از كارگراي جوونتر، در حالی كه كيسه سنگينی پر از انار در دست داشت، نگاهی به اطرافش انداخت و وقتی كه مطمئن شد كه كسی اونجا نيست، شروع به كندن چاله اي كرد و بعد هم كيسه انارها رو اونجا گذاشت و دوباره اين چاله رو با خاك پوشوند، دهاتی ها اون زمان وضعشون خيلی اسفناك بود و با همين چند تا انار دزدي، هم دلشون خوش بود!
با خودم گفتم، انارهاي مارو ميدزدي! صبر كن بلايي سرت بيارم كه ديگه از اين غلطا نكنی، بدون اينكه خودمو به اون شخص نشون بدم به بازي كردن ادامه دادم، به هيچ كس هم چيزي در اين مورد نگفتم!
غروب كه همه كار گرها جمع شده بودن و ميخواستن مزدشنو از بابا بگيرن، من هم اونجا بودم، نوبت رسيد به كارگري كه انارها رو زير خاك قايم كرده بود، پدر در حال دادن پول به اين شخص بود كه من با غرور زياد با صداي بلند گفتم: بابا من ديدم كه علي‌ اصغر، انارها رو دزديد و زير خاك قايم كرد! جاشم میتونم به همه نشون بدم، اين كارگر دزده و شما نبايد بهش پول بدين!
پدر خدا بيامرز ما، هيچوقت در عمرش دستشو رو كسی بلند نكرده بود، برگشت به طرف من، نگاهی به من كرد، همه منتظر عكس العمل پدر بودن، بابا اومد پيشم و بدون اينكه حرفی بزنه، یه سيلی زد تو صورتم و گفت برو دهنتو آب بكش، من خودم به علی اصغر گفته بودم، انارها رو اونجا چال كنه، واسه زمستون! بعدشم رفت پيش علی اصغر، گفت شما ببخشش، بچس اشتباه كرد، پولشو بهش داد، 20 تومان هم گذاشت روش، گفت اينم بخاطر زحمت اضافت! من گريه كنان رفتم تو اطاق، ديگم بيرون نيومدم!
كارگرا كه رفتن، بابا اومد پيشم، صورتمو بوسيد، گفت ميخواستم ازت عذر خواهی كنم! اما اين، تو زندگيت هيچوقت يادت نره كه هيچوقت با آبروي كسی بازي نكنی، علی اصغر كار بسيار ناشايستي كرده اما بردن آبروي مردي جلو فاميل و در و همسايه، از كار اونم زشت تره!
شب علی اصغر اومد سرشو انداخته پايين بود و واستاده بود پشت در، كيسه اي دستش بود گفت اينو بده به حاج آقا بگو از گناه من بگذره!
كيسه رو که بابام بازش كرد، ديديم كيسه اي كه چال كرده بود توشه، به اضافه همه پولايي كه بابا بهش داده بود...
 
 
سخنی بسیار زیبا ازحضرت علی
 
امام علی(علیه السلام) به مالک اشتر:
 
ای مالک!
اگر شب هنگام کسی را در حال گناه دیدی،
فردا به آن چشم نگاهش مکن
شاید سحر توبه کرده باشد و تو ندانی
+ نوشته شده در  دوشنبه هفتم بهمن 1392ساعت 0:28  توسط داود  | 

مطالب قدیمی‌تر